{"book":"adl0959","page":388,"text":"جلد دوم\n(۱۷۹)\nازین رهگذر سردار محمد اسلم خان دائم آزرده خاطر بود بهیچ تدبیر بخرابی\nدولت دست تصرف نمی یافت و شب و روز آغشته غم و اندوه بود تا اینکه در سبزوار قضیه قتل\nسردار فتح محمد خان را شنید بعد از آن قوی دل شد و دلاورانه رجوع به تدبیر کرد\nو پنجنفر بزرگان حضور خود را جمع کرده کنکاش کرد عاقبت رای همه بقتل سپاه سالار\nقرار گرفت و به تدبیر قتل مذکور کمر بستند و فراموز خان سالار را بخیمه خود طلب\nکرده بصحبت گرفتار سازند آخر مجلس رجوع بشطرنج بازی بدارند چون مجلس\nخلوت شود بسیاری از افسران مرخص گردند از خیمه سپاه سالار را بضرب گلوله تفنگ\nاز پای در آوردند و مقتول سازند چنانچه بهمین خیال خام کار را سرشته کردند شبی\nسپاه سالار را با چند بزرگان لشکر در خیمه سردار محمد اسلم خان طلب کردند و بهمان\nطریقه که تدبیر نموده بودند ازانجر خیمه بضرب گلوله تفنگ از پای در آوردند\nوزخم کاری زدند و غوغا در انداختند از چهار جانب افسران لشکر که همه نمک پرورده\nسرکار صاحب طالع و اخلاص کیش قرا موز خان سپاه سالار بود نقد در خیمه سردار\nمحمد اسلم خان جمع آمدند و سالار خود را غرقه در خون دیدند لاکن هنوز نفسی\nباقی بود و رمقی در بدن داشت افسران بزرگ جویا شدند که حادثه چیست و این\nفتنه از کجا برخواست و مایه فساد کیست سپاه سالار گاهی بهوش و لحظه بی هوش بودند\nو خون از زخم کاری چون فواره جاری بود و با وجود آن زخم کاری و احوال\nپریشان چون افسران را بدور خود جمع دیدند دو فقره سخن کردند: فقره اول اینکه\nای بزرگان لشکر شما می شما بان چون سپاه سالار خدمت گار و نمک خورش کار میباشید\nاتفاق کنید و دولت خداداد سرکار را محافظت دارید و سرشته داری لشکر را بدرستی\nنمائید و رویداد را بحضور بندگان اقدس باتفاق عریضه بدارید — دوم خرد ار\nمحمد اسلم خان را بمعه برادر و خدمتگاران حضورش بوجه احسن نگاهدارید و شرط احتیاط\nدرباره سردار مذکور بجا آرید که شخص بزرگ است و سر کار اقدس اشرف را برادر\nمیباشد باقی از افسر و سپاهی شما را بخداوند سپردم لہذا از گفتار سپاه سالار افسران سپاه\nکه هر يك چون افلاطون عصر خود در عقل و هوشیاری بودند از اظهار سپاه سالار اصلی مدعا\nرا دا نستند فورا سیه سالار را در خیمه خود سالار بردند و چند نفر از افسران بزرگ در خیمه\nسردار محمد اسلم خان ماندند و فورا يك پلتن مکمل را طلب کردند و زنجیر آورده در\nدرپای سردار محمد اسلم خان و سردار محمد حسن خان برادرش و چند خدمهتگار بزرگ\nخان انداختند و در خیمه لشکر یان پرده محبوس نمودند و خیمه و بار گاه و خزینه و دقبله\nمذکور را ضبط فرمودند هرچند سردار محمد اسلم خان جزع و فزع کردند وغوغا وفغان\nنمودند و تدبیر های نجات از نقد وغیر بکار بردند ممکن نشد و بیکردار بد خود گرفتار\nگردید فرد:\nتوچاه کنده در دل که خلقی را در اندازی نمی ترسی از آن روزی که خودرا درمیان بینی\nمختصر کلام بعد از محبوس نمودن سردار محمد اسلم خان سه ساعت گذشته سپاه سالار","chars":2456,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0959/00388.jpg","first_page":1,"last_page":469,"title":"Pādishāhān-i mutaʼakhkhir-i Afghānistān پادشاهان متأخر افغانستان","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0959/388","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0959/canvas/388","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0959/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0959_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}