{"book":"adl0959","page":379,"text":"(۱۲۰)\nجلد دوم\nچنان نوازش و مهربانی داشت که هیچ شاهزاده افغانستان بخدمتگار خود آنقدر\nنوازش نداشت و چنان انعام و بخشش بخدمتگار میکرد که از جاده شخصی افزون\nبوده هرگاه از بزرگان دربار که بامر سرکار مجلس نشین\nحضور بودند عریضه داشت میکردند که انعام موافق باندازه ورتبه شخص دادن خوب است\nبهرداز عالی نمیپذیرسند وبرعکس آن عمل میکرد و بشخص عارض بد میگفت ومانع\nمیشد . از عیش و عشرت در بالا ذکر کرده شد كه يك ساعت\nاز عيش وعشرت و جشن خسروی خالی نبودند و يك لحظه عيش خود را مقابل عالم\nبرابر نمیکردند ازان سبب بود که ازملك وسپاه بی خبر مانده بودند اضافه بران\nاز اعتقاد بسیار که درباره خدمتگار داشتند ملك و سپاه را بخدمتگار سپرده بی تحقیق\nمیگفتند و سخن خدمتگار را با وجود کذب بودن راست و صدق میدانستند و بخاطر\nکدورت از خدمتگار نمیرساندند کوپاسخن خدمتگار بحضور عالی صدق كلی\nبوده با وجود چندین خرابی ها که از خدمتگار درملك وسپاه صادر میشد و چقدر که فقراء\nمرض و داد میکردند منظور حضور عالی نمیگردید احيانا هرگاه دیگر خدمتگار صادق\nبتحقیق رسانده از خرابی ملك وسپاه عرضه داشت میکردند طبیعت سردار عالی مقدار\nآزرده می شد بلکه شخص عارض را مانع می گردید و فحش میداد چنانچه شخص ناصح بمرگ\nخود رضا میشد و از خجالت سکوت میور زید بعد ازان اشخاص بزرگان دیگر تکلم\nنمیکردند و از نيك و بد سخن نمی گفتند مختصر کلام هرگاه ازین گونه رفتار و کردار\nشاهزاده بلند اقبال را در قید تحریر و ترقیم در آورم سال و ماه میگذرد و ختم نمی شود\nچنانچه یکپیاله خلعتی سردار مذکور را سنجش کردند سه من و نيم كلا با تون مصارف\nلباس های خود شاهزاده عالی شد که تمامی آن بخدمتگاران حضور خلعت داده شده\nبود بهر حال بهتر آنکه بدين وادى خطرناك كه سراسر حکایت و شکایت است در\nگذشته رجوع بمطلب داریم لهذا سردار محمد یعقوب خان بعد از نا امیدی گرفتن\nغوریان که بدست نیاورد و نا امید شد رجوع بجانب هرات کرده خود را در حدود هرات\nنزديك رساندند بعد ازان بهرگوشه و کنار تاخت کرده شب را بروز می آوردند ازین\nطرف سردار فتح محمد خان در مقابل سردار محمد یعقوب خان هشت عراده توپ قاطری\nو جاوی و چهار پلتی و يك رجمنت رساله و پنچصد سوار ولایت هراتی که در تاخت و تاز\nمشهور عصر خود هستند بسر کردگی میرزا احمد جان پسر سرورخان لوانی که صاحب\nاختیار کل ممالک هرات از جانب سردار فتح خان بودند و وزیر اعظم شمرده میشدند\nبجنگ فرستادند اکنون مجرد کتاب را طالت نمانده سر سخن باز کرده هر چند که\nاز شهزادگی سردار فتح خان قبل سخن کرده شد که شهزاده همت بلند و پادشاه زاده\nخود رای و خود پسند بودند دیگر حاجت تقریر نبود باری دل جوش زد که دو سه کلمه\nبعرض برادران روحانی عرض کرده سر مطلب باز گردم بحضور سردار فتح محمد خان\nدر شهر هرات بمثل سردار عبد الله خان ناصری مرد زبردست و شخص کهن سال و نامدار شجاع\nوصاحب تدبیر وحفیظ الله خان نائب سالار که چندین سال فوج پادشاه را سرشته میکرد","chars":2472,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0959/00379.jpg","first_page":1,"last_page":469,"title":"Pādishāhān-i mutaʼakhkhir-i Afghānistān پادشاهان متأخر افغانستان","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0959/379","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0959/canvas/379","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0959/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0959_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}