{"book":"adl0959","page":344,"text":"یاد شاهان متاخر\n(۸۰)\nسفر نمودن سرکار امیر شیر علیخان بجانب هندوستان بعون و عنایت خالق یزدان\nلهذا چون خاطر سرکار از امورات کلی و جزوی جمع شد بعد ازان بوجود فیض آمود شب را\nدر منزل مذکور بدولت و اقبال گذرانده فردا مع الخیر و العافیت حرکت فرمائیدند اکنون\nهرگاه تحریر کننده گذارشات منزل بمنزل شرح وار بنویسم روزیداد یومیه را زبان قلم\nجاری سازم بطول می انجامد زیرا که این سفر ما سوای دیگر سفرهاست اضافه بران در اول\nکتاب بعرض خرد مندان رسانده بودم که مختصر تحریر میدارم حال لازم که به همان گفتار رفته بدارم\nو هر گاه زبان قلم را گویا گردانم و سرسخن باز کردم و کوششهای رویداد حضور را که\nرخ داده تحریر دارم همین سفر خیریت اثر کتاب بزرگ میشود چنانچه شمه از حکایت\nنایب محمد علم خان و یار و یداد دیگر که هر يك بسی شرح و بست دارد بزبان قلم در آمدن\nموجب تطویل کلام است بلکه عمر طویل میخواهد تا اینقدر رویداد جمع آوری کرده شود\nبلی ظاهر است که درین عصر و زمان به هر جا اعتماد نیست لا کن از نایب محمد علم خان که\nشمه تحریر کردم از نامبرده دو مطلب کلی بدست دارم که یکی زشت و یکی زیبا که\nبعد ازین تحریر میدارم چنانچه در زمان حکومت نامبرده در ترکستان یکی فتح بدخشان\nنمود و دویم تسخیر میمنه کرد که بسی دشوار بود و اصلا بخاطرا حدی خطور نمیکرد که\nنایب محمد علم خان تسخیر کند چنانچه سردار عالی مقدار سردار عبدالرحمن خان با وجود نام\nبزرگی و شمشیر دلاوری ولشکر نوازی چقدر کوششهای بسیار و جنگ های شب و روز\nدر مدت هفت ماه کردند میسر نشد عاقبت از روی تدبیر از در صلح در آمدند و دویم حرکت\nزشتی نایب مذکور که در مدت سلطنت هفت ساله حکومت خود نه دختر بکر را میماند و نه\nپسر امرد زیرا که دولت فریب گروشیطان لعین در کمین خصوص شخص بداصل که جدید\nبعرصه رسیده باشد هر گاه چنین نبودی از خدا و رسول اکرم و در بار شیر خدا باید شرم\nمیکردی و به فعل زشت عمل نمیکرد ! بهر حال اینگونه رویداد ها سزاوار تحریر ندارد\nبهتر آنکه دست ازین فقره جات بی معنی بازدارم و قول شاعر عمل دارم .\nفرد:\nهر لحظه و هر ساعت يك ميوه نو آرد\nشیرین تر و زیباتر از میوه پیشینش\nهرگاه چنین نکنم فرموده دیگر شاعر میشود .\nمصراع :\nروز کار آشفته تر یا زلف تو یا کار من !\nلهذا محرر کتاب عرض دوستان جانی و برادران روحانی میرساند که در حکومت هفت\nساله نایب محمد علم خان بترکستان بودم و هفت ساله رویداد مذکور را کما حقه میدانم چنانچه\nدر مهر کلی که خرد نوشته بود اوه راستی رستی محمه مم ولا کن رفتار و کردار آن بحدت\nنادار برعکس آن بود تعجب درین است که جمله بزرگان حضور امیر شیر علیخان\nاز قضیه نایب محمد علم خان آگاه بودند چرا مدا خلالی نکردند و بعرض اقدس نرساندند\nتا اینکه میرهای از يك كابل رفته دادخواه شدند و از پسران امرد و دختران بکر خود\nشکایت کردند باز هم بزرگان حضور طرفداری کردند و عرضداشت میرهای از بکنه را","chars":2426,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0959/00344.jpg","first_page":1,"last_page":469,"title":"Pādishāhān-i mutaʼakhkhir-i Afghānistān پادشاهان متأخر افغانستان","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0959/344","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0959/canvas/344","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0959/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0959_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}