{"book":"adl0959","page":291,"text":"جلد دوم\n\n(۲۴)\n\nبعد ازان که از همه امورات لشکری فارغ شدند اراده سفر قندهار نمودند و بساعت نیک\nسردار محمد یعقوب خان و فرامرز خان سپه سالار باتفاق لشکر خونخوار بجانب قندهار\nمرحله پیما شدند اکنون این ها را در رفتن بجانب قندهار بفتح و فیروزی بگذاریم.\n\nچند کلمه سخن از رویداد گذارشات قندهار بشنوید :\nدر آنوقت و در آن فرصت سردار محمد سرور خان صاحب حکومت قندهار و صاحب سرير ملك\nاحمد شاهی بودند قطار اصف شب بود که خبر شکست لشکر سردار محمد عزیز خان از گرشک\nودستگیر شدن مذکور رسید چون قبل ازین باقی مانده لشکر که در قندهار بودند در بیرون شهر\nبزیر کوه نگار خیمه و خرگاه زده تدارک رفتن بجانب گرشک داشتند چون خبر شکست\nرسید سردار محمد سرور خان در همان نصف شب بلا تحمل از شهر برآمده در لشکر گاه\nبزیر کوه نگار رفته استقامت کردند و سردار عبد العزیز خان پسر سردار عبد الغنی خان\nنواسه نواب جبار خان که آنهم در قندهار بودند خبر فرستادند و طلب حضور کردند\nسردار مذکور نیز از شهر شو شب برآمده در لشکرگاه بحضور سردار محمد سرور خان\nرسیدند بعد ازان پنج نفر از ركنان دربار جمع کرده مشورت نمودند و رفتن گر شك را\nبخود مصمم گردیده و خواستند که روز دویم بلا تحمل از قندهار حركت كنند وخود را\nبا لشکر قندهار بسرعت تمام درآب دریای گرشك برسانند وسد راه دشمن شوند زیرا که\nامیدوار لشکر کابل بودند از تقدیرات ازلی که چون و چرا را دران مدخلی نیست هنوز\nمشورت تمام نشده و کنار بیکجاه قرار نیافته بود که از درون شهر قندهار صدای توپ بر آمد\nوغوغا برپا شد و غائله در افتاد تحقیق شد که پسر سردار فتح محمد خان که درون شهر\nقندهار سکونت داشت خورد سال بود باوجود خورد سالی وشباب کمرد انگی بسته\nلشکر درون شهر که اعتمادی سردار محمد سرور خان و د و سردار مذکور شهر را به آنها\nسپرده عين اعتباری میدانست بدانه ریزی و الفت از خود کردند و مطیع و منقاد خود\nنمودند چنانچه فرمودة استاد است .\nرباعی\nخوانی که دل و دلبر تو نرم شود از خانه برون آید و بی شرم شود\nزاری مکن و زور مکن زر بفرست زر گر بر سر فولاد نهی نرم شود\nمختصر سخن به مجردی که خبر حادثه شکست گرشك در قندهار رسید پسر سردار\nفتح محمد خان با وجود خورد سالی لشکر شهر را بدانه ریزی از خود کرده همه را بقسم\nمرکب ساخت و شهر را به ضبط خود در آورده دروازه های شهر را بملا زمان کباری\nسپردند و توپها را در بالای دروازه خانه ها بر آوردند بلند آوازه نمودند و نقاره خانه را\nبصدا در آورده دوران سرکار امیر شیر علیخان گفته میزدند و در کوچه و بازار جهر زدند\nوخرشوقتی می نمودند چون این خبر گوشزد سردار محمد سرور خان شد با وجود یکه\nپنج شش هزار لشکر ملکی و نظامی حاضر داشت از بخت برگشتگی پراگنده شد و بهر طرف که\nبیت خیال را جولان داد غیر از فرار شدن و خود را در کلات رسانیدن و در آنجا با مید\nلشکر کابل استقامت فرمودن دیگر چاره ندید چنانچه محرر كتاب و تحریر کننده\nگذارشات بر کتاب سردار عبدالعزیز خان پسر سردار عبدالغنی خان هم رکاب و حاضر","chars":2514,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0959/00291.jpg","first_page":1,"last_page":469,"title":"Pādishāhān-i mutaʼakhkhir-i Afghānistān پادشاهان متأخر افغانستان","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0959/291","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0959/canvas/291","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0959/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0959_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}