{"book":"adl0959","page":281,"text":"(۲۳)\nپادشاهان متأخر\n\nشرط احتیاط بجا می آرید و بدرستی شب و روز متوجه می شوید زیرا که دشمن قوی در مقابل\nو بمثل فرا مرزخان سپاه سالار شخص کهن سال کار دیده سپاه پیشه و تجربه آموز\nو صاحب تدبیر در پیش است و هزاران فن وفریب سپاهی گری را خوب دیده و به تجربه\nرسانده خدا نکرده زحمتی بلشکر ظفر اثر نرساند .\nارجمندا بهر عنوان که ممکن باشد از نامبرده غافل نباید بود و متوجه قلمرو سپاه خود نیز\nبدرستی باید باشید زیرا که درین فرصت که وقت باريك است و تقاضای زمانه غدار ظاهر\nوهویدا دوست از دشمن فرق نمودن بسی دشوار بهر حال کمال احتیاط را از دست\nندهید و جمیع امورات را بحضور خود تمام کشید تا خاتمه کار ندامت نکشید مختصر کلام\nچون فرمان سردار محمد سرورخان را سردار محمد عزیز خان مطالعه کردند از نصیحت های\nسردار محمد سرور خان غضب آلود شده و مطابق فرمان عمل نکردند اما بر فتن لب\nدریای گرشک را تدبیر دانسته از كشك خود حرکت فرما شدند و کوچا، کوچ لب دریای\nگرشک رسیده فرود آمدند و بار گاه و سراپرده های زرنگار برپا کردند و انتظار دشمن\nبودند باری سردار محمد عزیز خان از مغروری بسیار بلند پروازی قطعا سخن شخصی را\nمنظور نمیکردند و بی باکانه حرکت مینمودند خواه زشت بود خواه زیبا گویا نفسش\nمجردانند هرگاه بحضورشان شخص دیگر سخن می کردند گویا قاتل وی میشدند\nوچنانچه فرمان سردار محمد سرور خان نصیحت آمیز رسید گویا قیامت برپاشد و غضب\nناك فرمودند که سردار مذکور حاکم است بحکومت خود بزرگی کنند و بملك و فقراء\nحکمرانی بدارد و با فرمان فرستادن نصیحت های بزرگان کردن ارچه روست ! ضافه\nبر آن دستورالعمل و سررشته دادن باعث چیست امروز عنان اختیار لشکر در قبضه اقتدار\nبندگان خود ماست دیگری را چه اختیار است مدبیر دشمن ما افتاده ایم وغیر دولت\nخود را خود میدانم .\nفرد\nامور مملکت خویش خسروان دانند گرای گوشه نشینی تو حافظا مخروش\nا کنون آن چیز یکه تقاضای وقت را ملاحظه فرمائیم بعمل خواهیم آورد احتیاج\nبنامه و پیغام دیگری نداریم خلاصه کلام سردار محمد عزیز خان در پند شجاع و دلاور\nومردانه بود و در سخاوت قرین نداشت و چندین شیوه های شاهانه داشت که دیگری از\nپادشاهزادگان و اقوام شان نداشت اما از باعث جوان بختی و کمال غرور جوانی که\nخورد سال بودند خود پسند افتاده بد و سخن خود را عین کمال وعقل افلاطونی و سراسر\nتدبیر وفکر و دانش میدانست بهمین واسطه ها خو درایی و خود پسندی چند ین خرابی\nدستداد که عاقبت باعث شکست دولت شد وسلطنت بزرگی بر باد رفت زیرا که شخص خود\nپسند دایم گرفتار ندامت است چنانچه در لب دریای گرشك اسم خود را نادر ثانی گذاشت\nوجشن خسروی بر پا کردند و جمیع افسران ومنصب داران لشکر نظامی وملکی خلعت\nواسب ولجام بزرگان بمثل شمشیر و کریچ وغیره انعام نمودند و به تمامی لشکر یکما هه\nانعام و دوماهه تنخواه ومهر خیمه یکر اس گوسفند و برنج مرحمت فرمودند و بار دیگر در لب\nدریا جشن خسروی دوباره برپا کردند وسه روز دیگر بعیش وعشرت گذراندند بعدازان\nانتظار حرکت دشمن بودند امادر آنوقت آب دریای گرشک چنان موج زن بود و موج","chars":2562,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0959/00281.jpg","first_page":1,"last_page":469,"title":"Pādishāhān-i mutaʼakhkhir-i Afghānistān پادشاهان متأخر افغانستان","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0959/281","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0959/canvas/281","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0959/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0959_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}