{"book":"adl0958","page":243,"text":"وزبان دفتر ودیوان هم عوض پشه و فارسی شد [۱] وطرز لباس ومعاشرت\nافغان ها نیز آهسته آهسته بدل شده خوی های سرداران افغان به طرف ایرانیها\nوقزلباش ها مائل شده وهمان افکار بدماغ شان پیدا شده که این هم اثر\nعهد تیمور شاه است :\n\nدرجای دیگر فریزر علاوه بريك سلسله بیانات خود میگوید که : در زمان\nسیاحت من بافغا نستان چنان موقع مصاحبه با کسانی حاصل نمودم که هر يك\nبدربار تیمورشاه صاحبان رتبه های جلیله بودند و آن سردارانی که ازعادات\nوخصائل اعلیحضرت تیمور شاه به کلی واقف بودند واز گفتار سردا ران\nمرا معملوم شد که فراست ودانائی تیمورشاه نهایت زیاد بوده [۲] وازهمان\nقدر بهادری واستقلال مزاج اوبود که پدرش اعلیحضرت احمدشاه اوزا بدگر\nفرزندان خودش ترجیح داده بود .\n\n[ صفحه ١٤٧ دپښتونتاریخ ]\n\n[۱] فریزر تبدیل زبان دفاتر را از پښتو به فارسی در وقت تیمورشاه بصورت جعلی نوشته\nوصاحب دپښتونتاریخ نیز باصلاح او از حیث عدم معلومات قادر نشده است :\nزبان دفتری عصر سدوزائی ازید وسلطنت اعلیحضرت احمدشاه كبیر الی ختم آن\nدوره وبعد ازان هم درافغانستان فارسی بوده چرا که فرامین ووثائق شرعی و پارچه های اسناد\nدیوانی را ازان دوره ها خیلی ملاحظه کرده ام وهمه بزبان فارسی نوشته بوده ونه به پښتو\nوزبان فارسی از دوره های پیشتر در بین شاه و خاندان منور آن بحیث يك زبان افغانی\nبیش از پیش ارتقا یافته امانه بعمومی که زبان پښتو را از بین برده باشد زیرا که خود اعلیحضرت\nتیمور شاه مثل پدر خود ادیب زبان پښتو وفارسی و اخلاف و احفاد او نیز در هر دو زبان\nدارای استعداد كافی علم وادب بودند که معلومات بیشتر این قسمت را بنده در فصل\nشعرای معاصر اعلیحضرت تیمورشاه در همین کتاب نگاشته ام .\n\n[۲] از گفته فریزر معلوم میشود که اعلیحضرت تیمور شاه حقیقتاً نهایت فکر سلیم\nداشته زیرا که متانت فكر اعلیحضرت تیمور شاه به صحت قول فریزر ازین دلیل بیشتر\nمی افزاید که خود او را هم بدربار کابل و بحضور خویش راه مصاحبت نداده\nبود و فریزر اوضاع تیمور شاه را از قول اعضاء مخالف دربار او دریافت کرده\nو نوشته است :\n\n« ١٨٤»","chars":1748,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0958/00243.jpg","first_page":1,"last_page":337,"title":"Timur Shah Durrani ï","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0958/243","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0958/canvas/243","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0958/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0958_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}