{"book":"adl0953","page":92,"text":"ـ ۸۵ ـ\n\n(ادای محض کامل) نامیده شده . اگر مال مغصوب گم شده\nیا هلاك شده ادای اصل بصاحبش غیر ممكن گردیده؛ درین حال\nغاصب بدل مغصوب را بصاحبش ادا میكند . اگر مثلی بود ؛\nادای مثل وگر قیمی بود؛ ادای قیمت حتمی است .\nدانشمندان علم اصول فقه برای ادای مثل «قضای محض كامل\nبمثل معقول» و برای ادای قیمت «قضای محض قاصر بمثل\nمعقول» نام میدهند . باین سبب كه در ادای مثلی بدل مغصوب\nدر صورت و در معنی مثل مغصوب است . لیكن در ادای قیمت\nبدلیت تنها در معنی موجود است نه در صورت .\n\nتفریع در معاملات :\nدر احكام شرعیه حساب ماهها برویت ماه است كه فقها\nبرای افاده كردن این مفهوم میگویند : «در ماهها اهله اعتبار دارد.»\nشخصی مكانی را برای يك ماه و در ابتدای ماه بكرایه گرفته باشد؛\nاگر چه ماه سی روز نباشد ؛ اجاره تا باختتام ماه دیگر دوام\nمیکند . و تمام كرايه سی روزه لازم است . وليكن اگر بعد از\nمرور چند روز از ابتدای ماه يك جای را يك ماهه بكرا گرفته","chars":821,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0953/00092.jpg","first_page":1,"last_page":179,"title":"Qavāʻid-i faqhīyah muṭābiq-i prūghram-i ṣinūf-i maslakī-i rushdīyah / shāriḥ-i Kamāl ʻĀṭif, bi-taṣvib-i Vizārat-i Muʻārif قواعد فقهية :قواعد فقهية","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0953/92","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0953/canvas/92","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0953/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0953_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}