{"book":"adl0953","page":55,"text":"- ٤٨ -\n\nمثال تفریع چهارم از قاعدۀ (٢٦) نیز باین قاعده مثال است . ولیکن اگر دو فساد بیکدیگر مساوی باشند ؛ کسیکه مبتلای این دو فساد است : از دو یکی را قبول میکند .\nتفریع : در اثنای سفر دریاء ، هرگاه در جهاز حریق واقع شد ؛ شخصیکه در جهاز باشد ؛ بطور جزمی میسوزد و اگر خود را بدریا بیندازد بطور قطعی غرق میگردد : پس این شخص در این زمان چه باید بکند ؟\nحضرت امام ابو حنیفه (رح) درین مسئله میفرماید : « اینجا دو فساد بیکدیگر مساوی است و آن مرد مختار است درمیان دو فعل . اگر میخواهد در جهاز مانده میسوزد و اگر میخواهد خود را بدریا انداخته غرق میشود . »\nحضرت امامین (رح) میگویند : درینجا دو فساد مساوی نیست . زیرا انداختن خود ؛ بدریاء فعل شخص است ، هیچکس بفعل خود بہلاک نفس اقدام نمیکند . ازین رو در جهاز میماند و میسوزد .\nتفریع : شخصی شخص دیگر را بزور گرفته بالای مناره می برد و میگوید که اگر تو نفس خود را از بالای مناره نیندازی ترا میکشم . شخص مظلوم نیز میداند که مکره باجرای تهدید خود","chars":879,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0953/00055.jpg","first_page":1,"last_page":179,"title":"Qavāʻid-i faqhīyah muṭābiq-i prūghram-i ṣinūf-i maslakī-i rushdīyah / shāriḥ-i Kamāl ʻĀṭif, bi-taṣvib-i Vizārat-i Muʻārif قواعد فقهية :قواعد فقهية","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0953/55","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0953/canvas/55","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0953/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0953_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}