{"book":"adl0953","page":42,"text":"- ۳۵ -\n\nضرر پیدا بکند مثل وهن و سستی که سبب خرابی آن است : ضرر فاحش گفته میشود .\nمثلا : اگر کسی متصل خانه دیگر کسی دکان آهنگری ساخت بسبب کوفتن آهن و گردانیدن اسباب در بنا سستی حاصل شد : ضرر رسانید و یا کسی تنور عام نان پزی و یا جای شیره کشی و تیل کشی ساخت . صاحب خانه از سبب دود و بوی آنان طاقت سکونت درین خانه آورده نمیتواند همه اینها ضرر فاحش است و ضرر فاحش بهر صورتیکه باشد ازاله کرده میشود .\n\nقاعدة بيستم :\n\n« ضرورتها چیزهای ممنوع را مباح میسازد . »\n\nتعریف : ضرورت در لغت بمعنی اضطرار ، احتیاج ، مجبوریت است در شرع عذری است که ممنوع را جائز میسازد . ممنوع بمعنی حرام می آید . مباح فعلی است که فعل و ترك آن در نظر شارع مقدس مساوی است . معنی این قاعده بر وجه زیر است . یعنی اگر وقتی اضطرار و احتیاج متحقق شد کارهائیكه در اصل ممنوع اند مباح می شوند . بتعبير دیگر فاعل این کار در وقت ضرورت گنهگار و مسئول شناخته نمی شود .\nدرعلم اصول فقه : حرمت و ممنوعیت بر سه قسم منقسم است :","chars":875,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0953/00042.jpg","first_page":1,"last_page":179,"title":"Qavāʻid-i faqhīyah muṭābiq-i prūghram-i ṣinūf-i maslakī-i rushdīyah / shāriḥ-i Kamāl ʻĀṭif, bi-taṣvib-i Vizārat-i Muʻārif قواعد فقهية :قواعد فقهية","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0953/42","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0953/canvas/42","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0953/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0953_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}