{"book":"adl0951","page":97,"text":"شعر العجم حصہ چہارم\n۹۲\n\nبه نسبت گهرم، داده بودی از کف خویش | تراز جود زیانی چنین ہزار افتاد\nچو رو شدم ز گفت چرخم از ہوا بر بود | به گرمی که زبانم به زینہار افتاد\nیکی مقابل خورشید داشت آئینه ام | بدید کز عرقش موج بر عذار افتاد\nازین نشاط مگر دست آسماں لرزید\nکه باز در کف خاقان کامگار افتاد\n\n(۲) تشبیه مرکب عموماً لطیف می باشد - مراد از\nمرکب آن حالتی است که از اجتماع و یکجا شدن چند چیزی\nپیدا میشود و بتوسط تشبیہ ادا کرده شود مثلاً ؎\nکان مثار النقع فوق رؤسنا\nواسیافنا لیل تھاوی کواکبه\nیعنی گردی که در میدان محاربه بر می خیزد و بمیان\nآن تیغها میدرخشد، اینطور معلوم میگردد ، که در شب\nستار ها بر ہمدیگر می افتند -\nدرین شعر مقصود از بیان کردن چیز ہائے علیحده\nعلیحده نیست ، بلکه یک حالت مجموعی را ادا کردن مطلوب\nاست که اجزائے آن این میباشد (۱) گردی که روی\nفضا را فرا گرفته است (۲) در میان آن بودن تیغها (۳)\nتیغ بازی و درخشندگی آن (۴) بی ترتیبی و اختلاف جہاتی","chars":851,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0951/00097.jpg","first_page":1,"last_page":475,"title":"Shiʻr al-ʻajam as̲ar-i ʻulāmah-ʼi marḥūm Shiblī Nuʻmānī ; tarjamah-ʼi Burhān al-Dīn Khān Kushkakī va taṣvīb-i Fayẓ̤ Muḥammad Khān شعر العجم","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0951/97","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0951/canvas/97","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0951/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0951_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}