{"book":"adl0951","page":88,"text":"۸۳\nنثر العجم حصہ چهارم\n\nتشبیه و استعاره\n\nتشبیه و استعاره نه تنها در شاعری بلکه در زبان دانی عمومی نیز خط و خال تحریرات عادی پنداشته می شوند و بدون آن جمال انشا پردازی قائم مانده نمی تواند در صورتیکه یک شخص عامی بمقابل عامی دیگر از جوش یا غیظ یا غضب لبریز میشود ـ چیزیکه از زبان او میبراید بقالب استعارات اندرون شده خارج میگردد ، در حالت رنج و غم خیال انشا پردازی و تکلف را کدام شخصی کرده میتواند ، ولی در همچو حالات نیز بی اختیارانه همین استعارات بر زبان می آید ، مثلاً اگر عزیز کسی می میرد ، در آن وقت میگوید ”سینه ام شگاف شد“ یا ”داغ دلم گشت“ یا ”آسمان افتاد“ یا ”زخم چشم که ترا خورد“ اینها تماماً استعارات هستند ، و ازین بیان ظاهر میگردد ، که استعاره در اصل خویش یک طرز فطرتی است مگر بی اعتدالی های مردم او را بحد تکلیف رسانیده است بنا برین ما میخواهیم ، که بحث تشبیه و استعاره را بتفصیل بنویسیم ، تا ازان ظاهر گردد ، که حقیقت آن چیست ، و آن در کجا ؟ و چه طور بکار می افتد ؟ و در آن قدرت","chars":890,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0951/00088.jpg","first_page":1,"last_page":475,"title":"Shiʻr al-ʻajam as̲ar-i ʻulāmah-ʼi marḥūm Shiblī Nuʻmānī ; tarjamah-ʼi Burhān al-Dīn Khān Kushkakī va taṣvīb-i Fayẓ̤ Muḥammad Khān شعر العجم","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0951/88","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0951/canvas/88","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0951/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0951_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}