{"book":"adl0951","page":71,"text":"شعر العجم حصه چهارم\n۶۶\nمواد تخیل\nاکثر مردم خیال میکنند، که برائے تخیل ضرورت\nمعلومات و مشاهدات نیست و اگر باشد کم خواهد بود، زیرا\nعمل واقعی تخیل بر موجودات موقوف نی، بلکه هر قسم کار از\nسخنان خیالی هم گرفته می تواند، برائے تعمیر قصر شعر مصالح\nمحالات اینطور بکار می افتد طوریکه ممکنات حاجت روائے\nاو را می نماید - شاعر از یک چیز خُرد، هزار ها خیالات را\nتولید کرده می تواند، چنانچه آن شعرا تیکه هرگز واقعات یا\nمشاهدات را بروی دست نگرفته اند یکعالم گونا گون خیالات\nرا بوجود آورده اند، جلال، امیر، شوکت بخاری، بیدل\nناصر علی و امثال شان فقط از گل و بلبل دیوانهای خود\nرا تیار کرده اند، و عالم شاعریرا چمنستان خیال ساخته اند\nولی این خیال نهایت غلط است و از ارتکاب بر همین غلطی\nاست، که شاعری متاخرین را کاملاً تباه و برباد کرده زیرا\nاولاً هیچ خیال بدون مساعدت مشاهدات واقعات پیدا\nشده نمی تواند - اشیای را که ناممکن می گویند - خیال آنها\nنیز در حقیقت از مشاهده ممکن پیدا می شود - مثلاً ما\nمی گویم، که این امر ناممکن است، که یک چیز در آن","chars":923,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0951/00071.jpg","first_page":1,"last_page":475,"title":"Shiʻr al-ʻajam as̲ar-i ʻulāmah-ʼi marḥūm Shiblī Nuʻmānī ; tarjamah-ʼi Burhān al-Dīn Khān Kushkakī va taṣvīb-i Fayẓ̤ Muḥammad Khān شعر العجم","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0951/71","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0951/canvas/71","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0951/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0951_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}