{"book":"adl0951","page":416,"text":"۴۱۱\nشعر العجم حصہ چہارم\n\nمی باشد اگر وی عاقل و صاحب الرائے باشد پس هر چیز میسر است و الا هیچیک صورت اصلاح بنظر نه خواهد رسید بر خلاف آن در کارهای جمهوری چون هزار عاقل شامل می باشد لہذا تمام عملیات آنها نتیجه و اثر قوت مجموع می باشد و ازین امر کدام شخص انکار کرده می تواند که یک شخص نہایت ادنیٰ نیز یک عقل و خردی داشته می باشد و اکثر این طور شده که یک شخص بسیار معمولی سخنی را که می سنجد بفکر و خیال بسیار اشخاص بزرگ هم آن سخن خطور نمیکند :-\nدر کارهای شخصی هیچیک فائدہ از قوت عمومی گرفته نمی شود و بالعکس آن در کارهای جمهوری عقل یک بچه نیز رایگان نمیرود و هر شخصی رائے خود را ظاهر کرده می تواند و رائے آن را شنیدن و عمل بر آن کردن ممکن است این مسئلہ را فردوسی این طور اداء میکند :؎\nشنیدم ز دانا که دانش بسی است\nولیکن پراگندہ با هر کسی است\n(۳) مردم ازاین سخن شاکی هستند که در دنیا اشخاص با وفاء و دوست یافت نمی شود لکن در حقیقت یافتن دوست خوب و یابد موقوف بر طرز عمل خود انسان است اگر","chars":882,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0951/00416.jpg","first_page":1,"last_page":475,"title":"Shiʻr al-ʻajam as̲ar-i ʻulāmah-ʼi marḥūm Shiblī Nuʻmānī ; tarjamah-ʼi Burhān al-Dīn Khān Kushkakī va taṣvīb-i Fayẓ̤ Muḥammad Khān شعر العجم","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0951/416","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0951/canvas/416","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0951/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0951_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}