{"book":"adl0951","page":254,"text":"شعر العجم حصہ چہارم\n۲۴۹\nو گاہی اشخاص بیگناہ و مشہور باصلاح را بر دار میکشیدند۔ و گاہی مجرمین معروف بالفساد بزرگی را معاف میکردند۔ لہذا این سخنان نیز در اوصاف شاہی داخل گردیدہ بود تا اینکه شعرائی اوصاف و کمال خداوندی را نیز ہمچنین بیان میکردند۔ شیخ سعدی گوید۔ ؎\nبہ تہدید گر بر کشد تیغ حکم ٭ بمانند کرّ و بیان صم و بکم\nوگر در دہد یک صلائے کرم ٭ عزازیل گوید نصیبی برم\nشیخ صاحب بزعم خویش اعلیٰ ترین اوصاف خداوند را بیان کردہ است ۔ امّا اگر غور و وقت بکار بردہ شود۔ آیا این اوصاف کدام ذات عادل است ؟ و یا انہ چنگیز خان و ہلاکو ٭\nاگر شیخ سعدی طرز حکمرانی اروپا را میدید ۔ البتہ کہ تعریف خداوند را این چنین میکرد ۔ کہ در حالت قہر نیز ہیچ یک بیگناہی را انہ مؤاخذہ او خوفے نیست ۔ زیرانکہ ہمہ کس میدانند کہ بدرگاہ عظمت و کبریائی او، ہیچ یک امر بر خلاف اصول جریان ندارد ٭\nطرز حکومت غیر معتدل و نا ہموار سلاطین بر اشعار اخلاقی اثرات خرابی افگندہ کہ شعراء در ہر موقعیکہ اصول و قواعد دربار و تقرب طلبی شاہان را در مثنوی ہائی","chars":910,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0951/00254.jpg","first_page":1,"last_page":475,"title":"Shiʻr al-ʻajam as̲ar-i ʻulāmah-ʼi marḥūm Shiblī Nuʻmānī ; tarjamah-ʼi Burhān al-Dīn Khān Kushkakī va taṣvīb-i Fayẓ̤ Muḥammad Khān شعر العجم","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0951/254","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0951/canvas/254","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0951/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0951_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}