{"book":"adl0951","page":191,"text":"شعر العجم حصه چهارم\n۱۸۶\n\nبه هوا در نگر که لشکر برف   چوں کند اندر و همی پرواز\nراست ہمچوں کبوتران سفید   راه گم کردگان ز ہیبتِ باز\nدر تشبیہ چہرہ و سبزۀ خط کشائی مروزی میگوئید ؎\nروئی و بوئی تو نامۀ خوبی   پُر بود نامه جز سفید و سیاه\n\nدرماں زمانہ دہن را با غنچه و پسته وغیرہ تشبیہ میدادند-\nمتاخرین اولاً او را ذرّه و نقطه و جوہر فرد قرار دادند - و باز کاملاً\nاو را غائب شمرده ، ہیچ پنداشتند - زلف را با سنبل وصلیب\nو خوشۀ انگور و کمند مشابہت میدادند- متاخرین دریں مورد\nدام نظر و تسلسل وغیرہ تشبیہات را ایجاد کردند - کمر را قدماء\nشاخ گل میگفتند - و متعاقباً بمو تشبیہ دادند- متاخرین\nاخیراً به رگ گل و تار نظر وغیرہ گفته گفته معدوم ساختند *\n\nسادگی در مدح\n\nدر اظہار خیالات مدحیه نیز در آں دورہ سادگی و واقعیت\nموجود بود - ابو الفرح در مدح بادشاه خویش میگوید * ؎\nہمت بلند باید کردن که تو ہنوز   بر پایۀ نخستین از نزد باین بار\nاگر در دورۀ متاخرین شاعری در مدح پادشاه اینطور میگفت\nکه شما در زینۀ نخستین ترقی ہستید - پس بعوض صلہ حکم قتل بر\nوے صادر میگردد- ولے در آں ازمنه امثال ایں خیالات","chars":976,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0951/00191.jpg","first_page":1,"last_page":475,"title":"Shiʻr al-ʻajam as̲ar-i ʻulāmah-ʼi marḥūm Shiblī Nuʻmānī ; tarjamah-ʼi Burhān al-Dīn Khān Kushkakī va taṣvīb-i Fayẓ̤ Muḥammad Khān شعر العجم","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0951/191","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0951/canvas/191","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0951/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0951_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}