{"book":"adl0951","page":180,"text":"شعر العجم حصه چهارم\n۱۷۵\n\nتمام خصوصیتهای هر دوره را سراغ نموده معلوم کنند- نه\nتنها آن اشیا را هویدا و نشان بدهد- که بطور سطحی و سرسری\nبه نظر می آید- بلکه اصل حقائق و آن چیزهای را که در ته و\nماتحت آنست- و بر آن نگاهائی عمومی نمی افتد- و به همراه\nآن وجوه و اسباب همان خصوصیات را نیز ظاهر و هویدا کند\nکه یعنی چه طور پیدا شده؟ و چگونه یکرنگ به رنگ دیگر\nتبدیل شده است-؟\nاگر چه شعر یک چیز غیر مادی است- ولی همراه مادیات\nقدم بقدم رفتار دارد- این یک قاعده عمومی است-\nوقتیکه کدام قوم ترقی میکند- ابتداءً تمام اشیاء خوراک\nپوشاک، جائی، اسباب، آرایش، وضع و قطع شاں بے\nتکلف و ساده می باشد- رفته رفته نفاست، لطافت، و\nتکلف در بین شان پیدا شده روز بروز ترقی و ازدیاد\nمیکند تا اینکه این تکلفات از حد اعتدال متجاوز گردیده نهایت\nکثرت و وسعت را پیدا میکند- و در عین همین وقت از\nترقیات باز مانده قومیت و ترقیات خود را برباد فنا میدهند\nمثلاً در ابتدائی برائے بود و باش خانهای نے وخس پوش\nو دیوار ہائے خامی را اتخاذ میکنند و باز آنرا بعمارت پخته\nتحویل داده متعاقباً حصص مختلفی برائے آن از قبیل خانه","chars":973,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0951/00180.jpg","first_page":1,"last_page":475,"title":"Shiʻr al-ʻajam as̲ar-i ʻulāmah-ʼi marḥūm Shiblī Nuʻmānī ; tarjamah-ʼi Burhān al-Dīn Khān Kushkakī va taṣvīb-i Fayẓ̤ Muḥammad Khān شعر العجم","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0951/180","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0951/canvas/180","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0951/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0951_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}