{"book":"adl0951","page":146,"text":"شعر العجم حصہ چہارم\n۱۴۱\n\nقرین قیاس و در آن زیاده تر پهلوی واقعیت نمایان\nاست، لہذا این طرز ادا، زیاده پر لطف معلوم می\nشود- یا مثلاً : ؎\nیا مگر کاوش آن نشتر مژگان کم شد\nیا کہ خود زخم مرا لذت آزار نماند\n\nیا مثلاً در موقعیکه از اندازهٔ کدام چیز قدری کاسته\nکمتر بیان کرده شود، در آنجا یک لطف مخصوصی پیدا از\nاثر واقعیت است، پیدا میگردد، مثلا : ؎\nپاس اورے رہ گئی فریاد کچھ ادھر\nمیں کیا کہوں کہ چرخ برین کتنی دور تھا\n\nحاصلش مضموناً درین شعر است : ؎\nاز بسکه خشک شد نفس من ز تاب دل\nمانند استخوان به گلو مانده ناله ام\n\nمخلص اینکه شعر تا آن زمان اثری را تولید کرده نمی\nتواند، که در وی اثر واقعیت نباشد، در عرب اوج\nشباب شاعری زمان جاہلیت خیال کرده می شود، زیرا\nدر آن زمانه شعرا هر چه که میگفتند، سرتا پا مبنی بر حقیقت\nو واقعیت می بود، که اگر از میدان جنگ شاعری گریخته\nآنرا نیز بیان نموده است، یک شاعر جهت کیفیت","chars":797,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0951/00146.jpg","first_page":1,"last_page":475,"title":"Shiʻr al-ʻajam as̲ar-i ʻulāmah-ʼi marḥūm Shiblī Nuʻmānī ; tarjamah-ʼi Burhān al-Dīn Khān Kushkakī va taṣvīb-i Fayẓ̤ Muḥammad Khān شعر العجم","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0951/146","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0951/canvas/146","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0951/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0951_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}