{"book":"adl0938","page":479,"text":"دران عدد دیگر شامل میباشد انرا مقسوم، و عددیکه شامل میباشد انرا مقسوم علیه\nو عددیکه بذریعه آن معلوم میشود که مقسوم علیه در مقسوم چند مرتبه شامل است\nآنرا خارج قسمت مینامند، و عددیکه بعد از تقسیم کردن باقی میماند، انرا باقی\nمیگویند. مثلاً مراد از تقسیم نمودن ٢٤ بر ٦ این میباشد، که ٦ از ٢٤ چند مرتبه\nتفریق شده میتواند، و از عمل تفریق معلوم شد که ٦ از ٢٤ چهار مرتبه تفریق\nمیتوان شد پس ٢٤ مقسوم و ٦ مقسوم علیه و ۴ خارج قسمت میباشد.\nاین قاعده را بذریعه مشق تفریق مثل نمونه ذیل بخوبی ذهن نشین\nطلاب باید کرد. و در سوالات زبانی\n٢٤\nاستعمال اشیا باید نمود.\n٦/٢٤\\۴ ١٨\n٢٤ ١٢\nX ٦\nX\n(۱) اگر ۲۸ مهره را بچهار حصه مساوی تقسیم کنیم\n٧ ٢٨/٤\nپس در هر حصه هفت مهره می آید. ٧ ٢٨=\n(۲) اگر ۲۸ مهره بهفت حصه مساوی تقسیم کرده شود ٧\n٤ \\ ٢٨ ٧\nدر هر حصه چهار مهره می آید، هر دو صورت بذریعه اشیای مختلفه لطلاب\nخوب بفهمانند.","chars":793,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0938/00479.jpg","first_page":1,"last_page":719,"title":"ʻIlm al-taʻalīm عالم التعليم","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0938/479","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0938/canvas/479","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0938/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0938_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}