{"book":"adl0937","page":186,"text":"۱۷۹\n\nحقیقت اصلی انسانی ادراک وتعقل است. در هر صنفی که ادراک\nزیاده است در آن انسانیت هم قویتر است ۰\nجان نباشد جز خبر در آزمون هرکه افزون خبر جانش فزون\nاعلی ترین مرتبۀ انسانی نبوّت است، در میان انبیاء و عوام آنها\nهمان فرق است که در میان حیوانات مختلف -\nانسان نزد حضرات صوفیه نوع نیست بلکه جنس است، و در بین افرادش\nهمان فرق است که در انواع یک جنس ضروری است. در میان انسانها\nاختلاف موجود است سبب آن یک روح است که از روح عام انسانی\nبلند است کشف و الهام خاصه همین روح ست. از همین است علیکه به\nاستدلال وقیاسات حاصل میشود به نزد حضرات صوفیه هیچ است\nپای استدلالیان چوبین بود پای چوبین سخت بی تمکین بود\nگر به استدلال کار دین بودی فخر رازی راز دار دین بودی\n\n۱ حقیقت انسان علم است نه بحر معلم ( حقیقتش علم الهی ست ) - انسان درین معلم مراتب معروفه\nبقرار ذیل دارد- ۱-نبی- ۲-صدیق- ۳-شهید- ۴- صالح- ۵-مومن- و بدین تحقیق ۱-کافر- ۲-منافق - ۳\nدهری از جنس انسانی خارج می مانند قوله تعالی اولئک کالانعام بل هم اضل الایه و نزد صوفیه ترقی شخص\nجنس اسفل بجنس اعلی ممکن بلکه واقع است - سگ اصحاب کهف روزی چند در پی نیکان گرفت مردم شد و نیز\nفرمیگد در میان مراتب خود، انبیا و صدقین غیره است و همین است هریک شان بکلی مشخص است در نبی خود باین معنی مستقل\nوصدیقی نوع را در متقل مرتبه علم الهی که نبی الاصل است انطوان نوعا جدید است صدیق است وقس علی هذا ( انصاری )","chars":1229,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0937/00186.jpg","first_page":1,"last_page":287,"title":"Shiʻr al-ʻajam as̲ar-i ʻulāmah-ʼi marḥūm Shiblī Nuʻmānī ; tarjamah-i Manṣūr Anṣārī ; barā-yi istifādah-i muʻallimīn-i va mutaʻallimīn شعر العجم","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0937/186","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0937/canvas/186","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0937/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0937_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}