{"book":"adl0933","page":75,"text":"۶۸\n\nناکش نیز دو قسم است اول آنکه در زمین نهرهای متعدد حفر مینمایند تا آبهای\nزیادی جریان یافته در رودخانه یا نهر دیگری داخل شوند- ثانیاً چنانکه در فرنگ\nمعمول است در زیر زمین تنبوشه های بزرگ قرار میدهند تا رطوبت را بجای دیگر\nنقل نمایند\n\nاراضی که ناکش لازم دارند بدین طریق شناخته میشوند که بعد از باران چند روزی\nآب در سطح آنها میماند و یا آنکه در آنها چمن سبز میشود\n\nآبیاری- نباتات آب لازمه را منظماً از هوای محیط اخذ نمیکنند در اینصورت\nزارع مجبور است از برای آنها تهیه آب نماید و چون در بعضی اراضی افغانستان ما\nباران و برف منظماً و بقدر کفایت بزمین نمیبارد ناچار حفر قنوات نموده یا\nاز رودخانه ها شعبی جدا کرده اند تا اراضی مزروعی را آبیاری نمایند\n\nصفات آب- بعضی از آبها مخصوصاً آبهائیکه از جنگل جریان\nیافته از برای زراعت مضر میباشند بهترین آبها آبی است که در نور کافی\nجریان نموده از اراضی حاصل خیز عبور نماید\nهرگاه با آب خیلی سرد زمین را آب دهند یا در ساعت گرم روز فوراً در نباتات","chars":878,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0933/00075.jpg","first_page":1,"last_page":163,"title":"ʻIlm al-ashyā : bar̄-yi jamāʻat-i sāl-i panjum va shishum makātib-i ibtidāʻi علم الاشىا : برى جماعت سال پنجم و ششم مکاتب ابتداع","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0933/75","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0933/canvas/75","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0933/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0933_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}