{"book":"adl0933","page":158,"text":"۱۵۱\n۱- اسید سولفوریک که انرا جوهر گوگرد میگوئیم ترکیبی است از گوگرد واکسیجن (حامض گوگرد)\nو هیدروژن و چون اسید استیک (جوهر سرکه) یا اسید\nاز تیک را (تیزاب شوره) تجزیه نمائیم میبینیم باز در ترکیب آنها هیدروژن است\nپس بطور کلی باید بدانیم که هر اسیدی دارای هیدروژن است\n۲- اینک گیلاس بلوری را برداشته مقداری اسید سولفوریک مخلوط با آب\nدر ان میریزیم و بعد مقداری از خرده های روی در این مخلوط می اندازیم می بینیم\nفورانی در گیلاس حاصل شده حبابهای گازی زیادی که عبارت از هیدروژن باشد\nاز ان صعود مینماید و روی متدرجا تحلیل میرود و عاقبت ناپدید میگردد در این\nعمل روی (جست) قایم مقام هیدروژن شده بجای اسید سولفوریک آب گیلاس\nدارای محلولی است مرکب از گوگرد و اکسیژن و روی که انرا در کیمیا بی گوگرد سولفات دوزنک\nو اکسیجن همی نامند هرگاه بجای روی آهن در گیلاس ریخته بودیم باز هیدروژن\nخارج شده و سولفات دو فر تشکیل می یافت\nو چون آبی که در گیلاس است تبخیر نمائیم سولفات دوزنک یا سولفات دو فر\nبحالت جامد در ته گیلاس باقی خواهد ماند","chars":910,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0933/00158.jpg","first_page":1,"last_page":163,"title":"ʻIlm al-ashyā : bar̄-yi jamāʻat-i sāl-i panjum va shishum makātib-i ibtidāʻi علم الاشىا : برى جماعت سال پنجم و ششم مکاتب ابتداع","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0933/158","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0933/canvas/158","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0933/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0933_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}