{"book":"adl0900","page":96,"text":"فتوحات اسلامی (۸۷) بیان واقعه ابو یز\n\nو هیچکدام از طرفین عساکر فریقین امیر خود را کمک داده نمیتوانستند مسلمانان وقتیکه دیدند\nامیر شان قلب عسکر دشمن را زایل ساخت لهذا خناصین جیش مسلمان بر جنبتین لشکر\nکفار حمله کرده بعد از قتال شدید عسکر فارس را هزیمت دادند مثنی بر نسبت بریدن\nمشرکین بجیر سبقت جسته مانع عبور شان گردید لشکر فارس از مشاهده آن متفرق\nگشته بعضی بطرف بالای فرات و برخی بجانب سفلی آن متوجه گشتند مجاهدین\nبا شجاعت اسلام ایشان را فرصت فرار نداده بضرب شمشیر با خود عده زیادی را\nکشتند که استخوانهای آن مشرکین تا مدت مدیدی باقی بود تلفات کفار صد هزار\nشد و این غزوه موسوم به یوم اعسار گردید زیرا که صد نفر از مسلمانان را شمار نمودند\nکه هر یک ده نفر از مشرکین را مقتول نموده بودند مسلمانان بجانب دجله اسب کفار را\nتعقیب نموده غنایم زیادی حصول کردند قرار فرموده عمر بجیله را چهار یک خمس غنایم دادند\nبیان خبر خنافس و سوق بغداد\nباز از خنافس موضعیست که تاجران بلاد امصار کسری و سواد در سعه و قضا و در آن\nموضع مجتمع شده امتعه خود را در معرض خرید و فروش می آوردند مثنی با اصحاب خونی\nسوار شد تمام اموالیکه دران بازار موجود بود غارت و اسبها نیز را گرفته بجانب\nانبار متوجه گشتند اهالی آنجا از ترس محصور شدند زمانیکه مثنی را شناختند نزد\nاو آمده کلید و متاعها خود را تقدیم کردند مثنی چند نفر از ایشان را بر راه بلدی\nبازار بغداد همرای خود بردند سوق بغداد موضعی بود که منصور دانیقی بعد ازان در آنجا\nبنای شهر نمود و صبحی بود که آفتاب سعادت اسلامیان سر از غرفه فلک کشید و اشعات\nزرین خود را نثار مجاهدین مسلمین میکرد که عسکر مثنی در اخل بازار بغداد گردیده از برق\nشمشیر خود آتش بر خرمن کفار زده آنچه که میخواستند ازان بازار گرفته به انبار مراجعت\nمینمودند سواران در هر طرف و اکناف غارتها کثیری کردند گروهی را بر قبیله تغلب\nو صفیین ارسال نمود آنها هم قرار فرموده مثنی اهل صفین را غارت مقاتلین شان را\nالمقتول و اولاد شان اسیر نمودند و جمعیتی ام اسپرکولی و چپاول تغلب نمر که در جوشی دجله\nسکنی داشتند فرستاد آنها از عزم مسلمانان اطلاع یافته رو بگریز نهادند مسلمانان ایشانرا\nتعقیب نموده به بکریت آنها را بدست آوردند هر آنچه از نعمتها که میدانستند در غنایم\nحاصل گردید .\nبیان خبر امر قادسیه و مشورش آن و آشنائی جبره\nاهالی فارس از استماع انهزام خود و تغلب مسلمانان بر سواد عراق بهیجان آمده بطرف\n\nحاشیه:\nخنافس\nنام بازاریست\nانبار\nشهریست بطرف غربی بغداد به\nمسافت ده فرسخ\nصمیم المیزان\nتغلب بن دوسعید\nو نمر در مقاتلین مشهور است\nدجله نهر بغداد\nبکریت شهریست در بین بغداد و\nماننت ببلاد موصل فرسخ\nقادسیه موضعیست در بین کوفه\nو عذربا از خندق شاپور و قادسیه\nقریه ایست بپنجاه میلی از کوفه گردیده\nبحجر البلدان","chars":2370,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0900/00096.jpg","first_page":1,"last_page":581,"title":"Tārīkh-i futūḥāt-i Islāmīyah تاريخ فتوحات اسلامية","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0900/96","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0900/canvas/96","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0900/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0900_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}