{"book":"adl0900","page":85,"text":"فتوحات اسلامی (۷۶) فتح مصر و اسکندریه\n\nمیفروختند هفتاد هزار یهودی در ان شب از ترس خروج عمرو از شهر کوچیدند بعضی\nاز اهل خبر سبب فتح را چنین گفته اند که دروازه بان اسکندریه مردی بود موسوم بابن\nبسامہ از حضرت عمرو استدعای امان خود و عائله دارائی شان نمود بشرط آنکه درب را\nبگشاید عمرو دعوت او را پذیرفته و ابن بسامه درب شهر را کشود عمرو همرای لشکر\nاسلام داخل شهر گشتند عده رومیان مسکونه شهر بالغ بر دوصد هزار نفر بود که\nبه زمین روم رفته به اهالی آن ملحق گشتند در اسکندریه صد کشتی کلان بود که\nاشخاص صاحب قدرت خان به آن کشتیها سی هزار نفری سوار شده حتی المقدور\nامتعه و اموال خود را بردند و باقی مانده گان که محکوم به دادن خراج شد بودند عده\nشان شش صد هزار می رسید غیر از کودکها و زنان شان مردمان در باب تقسیم آنها برای\nعمرو اختلاف نمودند عمرو گفت من قدرت اینکار را ندارم تا از امیر المومنین عمر رضی الله عنه\nاجازه نگیرم. بعد مکتوبی از فتح و چگونگی احوال مردم و تقاضای مسلمانان در تقسیم آن ششصد هزار\nنفر نوشته بمدینه شریفه فرستاد حضرت عمر رضی الله عنه بجوابش مکتوب فرستاد که بگذار انان را\nکه بحال خود باشند و جزیه ایشان مقرر نماید که قوتی میاشد از برای مسلمانان\nدر حین جهاد با دشمنان عمرو قرار فرموده حضرت عمر رضی الله عنه اعمال نمود برای\nاهالی شهر مصربه این قسم مصالحه نمودند که هر مردی هر سالی دو طلا زیاده نبات مگر بقدری\nکه توسعه در زمین کشت لازم شود لیکن با اهالی اسکندریه که بدون صلح و عهد قهراً\nدر تحت تصرف مسلمان در آمده بودند چنین رفتار نمود بلکه همان مقدار خراج و جزیه\nکه والی آن مقرر کند می بایست در هر سالی به پردازند زیرا که اسکندریه بقهر و غلبه\nفتح گردیده بدون عهد و عقد بر آیا اهل ان صلح و ذمه نباشد روایت نموده بن\nعبدالحکم از یزید بن ابی حبیب اینکه اهالی بعضی قراده مصر نقائده و عهد شکنی بر اسلامیان\nکرده بود که از انجمله قریه های بلهیت وخیس و سلطیش و قرطیش بود لهذا\nآنها را اسیرانه بمدینه منوره و دیگر جاها نقل دادند لیکن حصرت عمر رضی الله عنه آنها را اسیر\nبه پیشان فرستاده مانند جماعه قبطیان اهل ذمه و جزیه ده مسلمان گردیدند به تقال\nیحیی بن ایوب اهل سلطیس و بلهیت و حسیل در میان را معاونت مینمودند\nبر علیه مسلمانان پس از غلبه آنها را حلال خود دانسته در زمره اهالی اسکندریه محسوب\nمینمودند چون عمرو کیفیت حال شان را به حضرت عمر رضی الله عنه فرستاد انحضرت نهی فرمودند\nاز برده ساختن و غلام نمودن اطفال و اولادشان امر نمودند که مانند اهالی اسکندیه\nتحت ذمه مسلمانان باشند تا که در حین ضرورت مثل قبطیان قوه اسلام گردند حضرت عمر\n\nبلھیت\nقریه ایست از قری مصر\n\nخیس\nکوره ایست مجوار مصر\n\nسلطیس\nاز قرای مهم غریبه\n\nقرطیش\nقریه ایست از قرأی غوطہ مصر\n\nحصیل\nقریه ایست از قری مصر\nمجمع البلدان","chars":2380,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0900/00085.jpg","first_page":1,"last_page":581,"title":"Tārīkh-i futūḥāt-i Islāmīyah تاريخ فتوحات اسلامية","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0900/85","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0900/canvas/85","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0900/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0900_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}