{"book":"adl0900","page":199,"text":"فتوحات اسلامی (۱۹۰) ذکر فرستادن لشکر بجانب دجیل\n\nآنها طلاقی نمود و اصحاب حجاج را مقاتله شدید نمود و شکست دادند و این واقعه در روز عید اضحی ستنام\nو یک و ده بسیاری کشته شدند چون حجاج شکست بحجاج رسید بطرف بصره مراجعت نمود لشکر عبدا\nعقبگیری او را نمودند بعضی از لشکری او را کشتند و اموال غنائم اگر میشد حجاج بصره را ترک نمود ولشکر\nاهل عراق رو آورده داخل زاویه شد اهل زاویه در نزدا و طعام آوردند بعد عبد الرحمن داخل بصره\nشده مردمان بصره با و بیعت نمودند جوان پیر بصره بمقاتله حجاج و اهل شام کربستند بعد\nعبد الرحمن با اهل کوفه شده مردمان کوفه با و بیعت کردند تا اینکه شکر عبدالرحمن بصد هزار رسید\nکه در میان شان صحابه و اولادشان و علماء تابعین و غیر هم بسیار بودند در شکر او سعید بن\nجبیر و شعبی عبد الرحمن بن ابی لیلی کبار علماء تابعین و از جمله صحابه کرام ابو طفیل عامر بن واثله بود\nدر میان اینها ولشکر حجاج وقایع بسیار شد در اکثر وقایع فتح و نصرت از لشکر عبد الرحمن بود\nبعد از ان عبد الملک با اهل شام با خود گفته که اگر اهل عراق بعزل و موقوفی حجاج رضا باشند ما حجاج را\nمعزول میکنیم در هرگاه او را مغزول نمودیم محاربه آسان میشود و حظ دماء میشود بعد عبد الملک برادر خود\nعبداله و برادر خود محمدبن وانرا در نزد حجاج فرستاد بالشکربسیار و امر کرد ایشانرا که کیفیت عزل\nحجاج را بر اهل عراق بگویند و بر سر ایشان عطیات ایشانرا جاری نمایند چنانچه بر اهل شام جاری\nنمودند و اینکه نازل شود عبد الرحمن نعبث بهر شهر که بخواهد از بلاد عراق و یمن و دو آمد والی آنجا بود\nتا مدت حیات که عبد الملک خلیفه باشد اگر اهل عراق این عهود را اجابت نمودند حجاج امیر جماعت\nو والی قتال باشد و محمد بن مروان و عبد اله بن عبد الملک طاعت او را بجایند هیچ کاری بدون الحلم\nتر و سخت تر بردل حجاج ازین مضمون نیامد و بترسید از اینکه اهل عراق مبادا عزل او را قبول نمایند\nواز سرایشان غزل شود پس مکتوبی بعبدالملک نوشت که مضمون مکتوب این بود که بخدا وند قسم است که اگرتو\nاختیار عزل مرا باهل عراق مفوض نمودی یکلحظه درنک نمی نمائی بلکه اکثر شان مخالفت ام میکنند و\nجرئت خود را بر سر تو اضافه میگویند و کارهائی که اهل عراق در وقت خلافت حضرت عثمان غنی رذی الله عنه نموده\nبود بیاد او داد و گفت حجاج که آهن بآهن زنگ و صیقل میشود سخت را سخت باصلاح آرد چونکه اهل علناد معاویون\nو ولایکا کج از اقسام اول و بر اغل و او چیز زیاده است در وقتی که عبد اله بن عبد الملک و محمد بن مروان همراه حجاج\nیکجا شدند عبد اله بن عبد الملک برآمده گفت ای اهل عراق من پسر امیر المومنین میباشم و پدرم چنین و چنان طالع نمود\nو محمد بن وان بیرون شد گفت من ستاده امیر المومنین میباشم و او ایشانرا چنین اظهار عنایه و خصایل\nبیان نمود آنها در جواب گفتند که ما با تفصیل خود رفته شب را پس بگردیم رفتند و پس آمدند واهل عراق در نزد\nابن شعث جمع شدند ابن اشعث برای ایشان گفت که امروز شما امر رسیده که وقت فرصت غنایم است اگر\nامروز گذشت کار فوت میشود امروز شما منصف جنگ اگر آنها تجاوز نمودند بر شما این دوری شبایند\nبر ماند و کر بر آنها تجاوز کرده میتوانید قبول نماید انچه بر مظلومین تا زمان می غال میشود بر قومی که اقامه تان\n\nخلاصه\nپس می اید ازین پس حجاج اسلا\nامیر بود و اینها همه مغلوب است\nدرینجا\nوشایان","chars":2808,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0900/00199.jpg","first_page":1,"last_page":581,"title":"Tārīkh-i futūḥāt-i Islāmīyah تاريخ فتوحات اسلامية","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0900/199","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0900/canvas/199","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0900/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0900_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}