{"book":"adl0799","page":223,"text":"٢١٦\nمیشود و در شش ماه نظم کرده «محیط اعظم» تاریخ اتمام اوست : ـ\nاین نسخه که از خامه الهام رقم\nدر یافت و بهر خرد از روی حساب\nگردید مسمی بمحیط اعظم\nسال اتمام از بنایش دیدم\nشاید مصرع اخیر را کاتبین پیجی او تحریف داده و در اصل چنین باشد سال اتمام را\nبنامش دیدم\n(٢) طلسم حیرت بسه هزار و هفتصد بیت بالغ میشود و در ششماه بنظم کرده.\nدر تاریخ آن میگوید :\nبکلک مخترع چون یافت اتمام\nکهن تاریخی عقل زمان یاب\nسر اندیشه تا دزدیده در جیب\nچو عالم شد طلسم حیرتش نام\nپی تاریخ نظمش بود بیتاب\nبرون آورد گنج از عالم غیب\n(٣) طور معرفت از هزار بیت افزون است در تعریف کوه بیرات تاریخ نظم\nآن معلوم نیست، این مثنوی را در وقتیکه با شکر الله خان در انجا رفته\nبقیه صفحه گذشته \n(عدد نخواست (٥٢٤) کم شود باز بقیه (١١١٦) می ماند عدد (عالم غیب) (١١٥٣) است و چون عدد (گنج) را که (٧٣) میشود \nاز آن کم کنیم باقی (١٠٨٠) می ماند\n(١) شکر الله خان اصلاً از سادات خواف و امرای عالمگیری است در عهد او نائب الحکومه سهرند و سارنپور و سیوات بوده\nسه پسر داشت میر لطف الله و میر عنایت شاکر خان میر کرم الله عاقل خان میر لطف الله بلقب شکر الله خانی بعد از پدر\nملقب گشت بقیه اینها معتقد مرزا بودند سره آزاد ص ٤٩٥ ١)","chars":1066,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0799/00223.jpg","first_page":1,"last_page":243,"title":"Adabīyāt ادبيات","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0799/223","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0799/canvas/223","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0799/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0799_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}