{"book":"adl0799","page":16,"text":"رودکی\nرودکی قافله سالار نظم و ابو الآبای شعرا بوده نامش محمد است و برخی\nجعفر گویند. تخلصش برودکی از جهتی است که بقریهٔ رودک (۱) از توابع سمرقند\nسکونت داشت یا از جهتی که رود نیکو می نواخت یا هر دو جهته بوده باشد. رودکی\nمانند هومر کور بوده و در سن هشت قرآن کریم یاد کرد و بعد بتحصیل علم قرائت پرداخت\nو هم در اوائل عمر بنا به شعر گفتن گذاشت بشغل نظم بعد از تحصیل علوم متداوله\nوادار نمود. خیلی خوش آواز و ظریف و بذله سنج بود و از یخته بحضرت نصر بن (۲) احمد\nسامانی تقرّبی بسامان یافت و رفته رفته ملک الشعرا گردید و برتبهٔ ندیمی مصاحبی\nارتقا جست و در انعصر رتبه ندیمی برتر از وزارت بود و شرط ندیمی هم وسعت نظر\nظرافت لطافت طبع بذله سنجی حاضر جوابی بوده و در رودکی هر چار شرط وجود\nداشت ارباب تذکره می نویسند که رودکی بدولت نصر انقدر دارای مکنت\nو ثروت گردید که امرای بزرگ را نیز انمایه ثروت دست نداد. دو صد غلام زرین\nکمر در سفر برکاب داشت و چارصد شتر بار خانهٔ او را بر میداشت. در نظم\nکلیله دمنه چل هزار درهم دینگه صله گرفت. عنصری گوید:--\n(۱) رودک قریه بوده از توابع سمرقند.\n(۲) نصر سومین پادشاه سامانی است. جلوس او در سنه ۳۰۰ و وفات در سنه ۳۳۱ .","chars":1037,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0799/00016.jpg","first_page":1,"last_page":243,"title":"Adabīyāt ادبيات","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0799/16","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0799/canvas/16","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0799/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0799_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}