{"book":"adl0799","page":13,"text":"٦\nیعقوب را این مصرع پسند افتاد و فضلا را بتعیین وزن آن بر گماشت تقطیع کردند\nاز بحر هزج بر آمد و بتکلیف یعقوب سه مصرع دیگر بدان رساندند تا رباعی صورت\nگرفت و مدتی شعرا بدین وتیره چار مصرع میگفتند و آن را دوبیتی نام گذاشتند.\nخلاصه نظم پیش از قرن چارم شیوع یافت چنانکه گفتیم و قدمای شعرا\nاز افغانستان بوده مانند حنظله بادغیسی محمود وراق هروی و استاد ابوالقاسم\nحسن ابن احمد عنصری ملک الشعرای سلطان محمود در قرن چارم بتربیه خاندان سامانی\nترقی کرد و رودکی آنرا سر و صورتی تازه بخشید و در عهد سلاطین غزنوی و غوری و\nسلاجقه بیشتر بتکمیل رسید و ازان ببعد نیز در هر دوره لطافتی دیگر گرفت و آرایشی\nتازه یافت تا نوبت سبک هند رسید و نوین ترین جاده درین زمینه پیدا شد\nنوابغ این سبک جان تازه در پیکر سخن دمیدند و مانند ظهوری، عرفی، سلیم، طالب\nکلیم مرزا صائب و بیدل و امثال ایشان روی کار آمدند. و از پنجهت ارباب تذکره\nنظم را بادوار مختلفه قسمت کرده اند چنانکه از ابوالعباس یا حنظله با دعیسی آغاز نمود و در\nعهد رودکی کمال یافت شعرای عهد سلطان محمود و بعد ازان زینتی بر کمال آن\nافزودند تا اختتام سلاجقه و این دوره قدما است : - عنصری فردوسی\n(۱) مولد و وطن ابوالقاسم عنصری غزنی و وفاتش در ۴۳۱ بوده در عهد سلطان مسعود پسر سلطان محمود\nمفتاح التاریخ مولد استاد را بلخ میگوید .","chars":1151,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0799/00013.jpg","first_page":1,"last_page":243,"title":"Adabīyāt ادبيات","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0799/13","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0799/canvas/13","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0799/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0799_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}