{"book":"adl0797","page":207,"text":"۱۸۸\n\nمقابل آنرا جنوب خوانند، ونقطۀ منتهای این دو طرف آخری را قطب شمالی وقطب جنوبی گویند، وقطب شمالی آسمانی بوقت خفتن بر آسمان خوب فهمیده میشود، چنانکه ستارۀ هفتم آن هفت ستاره بنات النعش است که درعوام چهار ستارۀ آن مسمی ب چهارپائی خود است که از پای آن سه ستارۀ دیگر قطارست، آخری آنها را ستارۀ قطب گویند، وبرجانب مقابل آن قطب جنوبیست آن بازبمینقدر پایمان زمین است.\nزمین مع آب شکل گروی دارد، وکُره چنان یک چیز گلوله گردرا گویند مثل نارنج، بلکه اصل تعریف آنرا چنین کرده اند که چنان چیز گلوله که مابین آن یک چنین نقطه پیدا شدنی باشد، که هرچند خطیکه ازان نقطه بسطح وی برآورده شوند همۀ آن خطوط باهم برابر باشند آن جسم را کُره ، وآن نقطۀ مابینی ویرا مرکز اوگویند.\nپس این زمین خاکی، وآن آب بسیاریکه برو پیچیده مانند یکدیگر دریا ازیک هندوانه بسیار گردی چنان برآمدہ خیال کردہ میشود که هر دو سر آن با درنگ، باسطح آن هندوانه چنان برابر باشند که مرکز او را از گلابی","chars":851,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0797/00207.jpg","first_page":1,"last_page":291,"title":"Asās-i pansālah-i Amānīyah اساس پنساله امانية","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0797/207","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0797/canvas/207","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0797/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0797_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}