{"book":"adl0797","page":16,"text":"۱۳\nوچون پادشاه بحق ملت خود بمنزله پدر است، و پدر مابین اولاد خود محبت\nو مودت و اتفاق و یکوجودی میخواهد، و آن بموافقت زبان حاصل میشود\nکه اختلاف السنه سبب مخالفت کلی، و موجب عداوت ذاتی میگردد -\nو این اعلیحضرت همایونی جمیع افراد ملت خود را بنظر مساوات می بینند\nپس اگر مردم ازبک بسیار میبودند همه ملت خود را بگفتن ترکی امر میفرمودند\nو هرگاه اشخاص هزاره زیاده دیده میشدند زبان هزارگی را اختیار مینمودند\nتا براه کوتاه بمقصد میرسیدند، مگر افغانان بسیارند، ناچار گفتن زبان جانب\nغالب لازم آمد، و چون منشاء و منبع زباندانی معارف، و خواندنکیست\nکه حصول قواعد واصول آن از روی کتاب میشود، و آن بتوسط طرز جدید\nقریب الوصول است، اگر در ثانی اعلیحضرت غازی حروف جدید و روش\nمفیدی بر روی کار آورند مردمان بخوبی وشیرینی آن بزودی میفهمند\nپس بالضروره منتظم مکاتب ابتدائیه، و مدیر منتهی الدرجه طرز جدید، و معلم آن\nافغان باید بود، بنا بر مذکور اگر دو نفر مساوی الاخلاق والعلم، لیاقت\nمدیری، یا سر معلمی را داشتند، و هردو زبان افغانی را هم میگفتند، اما یکی را\nزبان مادری بود، و دیگر را بتکلیف یادگرفتگی، ترجیح بتکلیف یادگرفتگی را باشد","chars":1006,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0797/00016.jpg","first_page":1,"last_page":291,"title":"Asās-i pansālah-i Amānīyah اساس پنساله امانية","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0797/16","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0797/canvas/16","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0797/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0797_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}