{"book":"adl0789","page":88,"text":"( شماره ۵ )\nصفحه ۹\nحامل چه انسانهای پر امید بودند که هر\nيك هوسها داشتند . و از یکسر این دنیای\nفسونکار بدیگر سر آن می شتافتند عاقبت\nطعمه مردند و کشتی ها شکسته از ایشان\nاثری در روی آبها نماند حتی استخوانی\nکه از کاسه های چشم شان در زیر خاك\nنمناك مانده بود پیدا نمیشوند . تنها این\nبحر ژرف و عمیق ست که بهمان يك\nحال است .\n\nدو شیزه های قشنگی که هر يك ازين\nبحر و بیشتر آرزوئی داشتند در کشتی ها\nمریض شده ، و با جگر نگران وداعی\nنمودند که تران خون می بارید ، کشتی نشینان\nاجساد سرد و نازنین آنها را با صندوق\nسنگینی در دهن وسیع این بحر انداختند\nفردا شب دریا بارار ام بود ، واشعه دوستان\nقدیمی خود یعنی ستاره های کهن سال را\nمنعکس مینمود . افسوس ! هیچ یادی نداشت\nکه چه وجود های نفیسی را فرو برده است\n\nدرین ساعتی که من اینجا نشسته ام\nدر روی زمین چه احوالهای عجیبی\nاست ؟\nدر همین دقایق بسا محافل مجللی که\nدر آن قهقه و سرور نثار میشود . و\nبسا جوانان خود کامی که از لب های\nیاقوتی محبوب های خویش میچشند . اما\nاسفند ملکه های حسن و جمالی هم که\nدر بستر نزع افتاده و چشم های پرنور\nآنها بفضای بی انتهای ابدیت تماشا\nمیکند ، و بالاخره با گیسوان سیاه\nآمیخته و با کافور سپید در روی خاك تيره\nلحد می افتند . حیف !\n\nدر همین لحظه چه طفل های یتیمی\nکه در کوچه ها از شدت خنك با شکم\nگرسنه مثل بید میلرزند . و در محابس\nچه مجرمین مجبور و بیماری که دقایق بد\nبختی ها را شمار مینمایند . راستی هستند\nآدم های که در مزین ترین پایه تخت های\nجهان باز چه مانی نیافته ، و خود را در\nزیر قطار های سنگین ریل ، منزل سگی\nفرش نموده ، و از نقات حیات شرارت\nبار رهائی می بخشند . آری در همین آنات\nحکمیای هستند که مصروف اختراعات\nاند و شعرائی که مشغول تصنیفات مهیجه\nمیباشد . مبر هنی هم هستند که در مسلخ\nآنها سر بوشت انسانها تعیین میشود\nدر میانه اینهمه عوالم بوقلمون تنها این در\nیای بیکرانه است كه بيك حال است .\nقرن ها گذشت ، و قرن های دیگر\nخواهد گذشت ، در طول این ایام\nچه جوانان خوش خد و چه پیران مشوش\nبا چه عمارت ها و چه تیره روزیها که\nآمده و خواهند گذشت ، چه مدنیت ها\nووحشت ها با چه فتح ها و مغلوبیت ها\nچه آرزوها و آمالها که ، کله های\nبشريت ، یکی پی ـ دیگری در مزرعه\nحيات ، مثل گیاهای حزنی روئیده ،\nو بلافاصله از دم داس بیرحم مرك\nدرویده شده و خواهند رفت ، خواهند\nرفت و از خود حتى سایه هم نخواهند\nگذاشت . مگر این دریای بپایان بهمین\nيك حال که است خواهد بود !\nوقتیکه باین دریای کهنه نظر میکنم و\n\nجلد پنجم\n\nبآسمان بلند نظر می نمایم ، در برابر\nسلاسل نامنتهای حوادث این عالم کون\nو فساد ، سر گذشت و عمر بشر کوتاه\nو آرزو های بنی آدم تباه و رسوا دیده\nمیشود ، و باز نا امیدی کمر هوسها را\nمثل حس خشکی می شکاند . آنگاه بر\nگشته باین کشتی نشینان مسافر که هر يك\nباری از آرزو ها در پشت بسته دارند\nنگاه میکنم ، به بوالهوسی ها و کوته\nنظری های شان رقت مینمایم . آیا هیچ\nنمیدانند که چیقدر کشتی ها ازینها\nپیشتر رفتند و رفته اند که دیگر هیچگاه\nبر نخواهند گشت ؟ اینها کجا میروند\nچه میخواهند چرا از غارهای کوه ، از\nکلبه های محقر ، تاريك خود دور میشوند؟\nاینها چرا زن و فرزند خود را تنها\nمیگذارند ، این چه سرف استعداد بشریت\nاست ؟ مگر اینها حسادت طفلانه بشر\nدر مقابل فضای نا متناهی اسرار زنده گی\nو رموز مبهم و تاريك خلقت كائنات\nچیست !\n\nالى مردم يك لحظه را زیر پردش\nو اندیشه نمطو هند گذرانند ، در سطح\nاین بحر ، این مدفن ، مدر ـ مفهوم\nمخلوق تحريه هم بخیالانه رقص میکنند\nو از فردای خود فکری نمی نمایند .\nحالا که بخود می بینم متحیر، سرگردان\nو مات و حتی نادان میشوم ـ در\nلمحه یی تباه آرزو ها در دلم قوت غارند\nو دنیا و زنده گی از دور ، مثل سواد\nشهری که در ظلمت دمنه ها و دود های","chars":3184,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0789/00088.jpg","first_page":1,"last_page":897,"title":"Anīs انيس","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0789/88","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0789/canvas/88","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0789/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0789_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}