{"book":"adl0789","page":86,"text":"صفحه ۷\n\n( شماره ٥ )\n\nو مجلد پنجم\n\nیکنفر کشمیری دیده اند ؛ و این مصرع را از دیوان او تا امروز بخاطر دارند\nعزت فسون دنیا مانع ز حرف حق شد\n\n۲۲ - : دیوان وصفي که از شعراي عهد شاه شجاع و داراي غزلیات متعدد واشعار شیرین آن زمان است وا کثر زمينه هاي غزل خود را به سبک و طرز آن شاه شاعر نواز شعرا سرا ریخته است . مسکن و مولد این شاعر از قرار بیانات پدر مرحوم حاجي محمد افضل خان نجار که بعضی ها از زبان شان شنیده اند که وصفي از مراد خاني کابل است . دیوان وصفي ا کنون موجود وتعلق دارد به حضرت استاد قاري صاحب ولي در ديوان خود از مسکن و مولد خود اشارء ندارد - .\n\n۲۳ - : دیوان عاصي اثر مولانا عاصي که از شورید گان بادیه محبت و سوختگان صحراي سوزان عشق بوده اند اغلبا قلندرا نه زیست کرده گرد افاق چون پر کار میگشتند . از جهان وجهانیان معزول و از طلب مال و منال دنیا ملول ؛ از در گاه شاه و وزیر دل بگسته و در حال تجرد و انزوا روز گار بسر اورده گاه گاه سرودن اشعار که صادق ترین معرف احسا سات شان است میل وافر داشته اند اشعار ایشان نيز واجد رایحه عشق ومحبت ولبريزهيان عواطف وجذبات عاشقانه بوده است مخصوصا علاقه بندي ان يزد گوار که\n\nاستقبال از ترجیعات شعراي سلف است خیلی ها مشهور و بزبان ها جاري ومتداول و این چند بیت از ان است :\nيا رب بکه شد علاقه بندم\nکز جان وجهان علاقه کندم\nتا از لب جان فذاش دورم\nاز آب خضر رسد گزندم\nدیگر نکنم هواي طوبی\nدلداده آن قد بلندم\nآي جاي توهست بشور بازار\nاز عشوه مرا شور بازار\nباشد عملت علاقه بندي\nاز من بچه رو علاقه کندي\nاز قرار مسموع دیوان مرتبي دارنده لي در زمان حیات بخیال جمع کردن اشعار خود نبوده اند بلکه بعد از وفات شان يكي از ارادت مندان صادق شان این اشعار پرا کنده و پریشان را مرتب نموده است . خوشبختانه نقل همين ديوان موجود ومتعلق است به حاجي محمد افضل خان نجار علاوه برین مولانا عاصي حافظ قران كريم هم بوده واز اواسط اعليحضرت امير شير عليخان تا اواخر اعليحضرت عبد الرحمن خان حیات داشته اند و در پشاور وفات نموده و اکنون مزار شان هم در انجا است .\n\n٢٤ - : دیوان سالک که از شعراي دربار امیر شیر علیخان مرحوم ومعاصر با الفت ، طرزي وغيره بوده است مولد و مسكنش\n\nبالا حصار کابل دیوان او موجود و تعلق داشت بپیر احمد شاه خان مرحوم وبعضي اشعارش نزد حضرت استاد قاري صاحب هم موجود است .\n\n٢٥ - : دیوان شرر که او هم از شعراي عهد امیر شیر علیخان مرحوم ومعا صر با سالک والفت است . دیوان این شاعر را حضرت استاد قاري صاحب نیز در اثر تتبعات خود یافته وا کنون هم نزد شان موجود است .\n\n٢٦ - : دیوان ولي طراف از شعراي دوره اعليحضرت امير شير عليخان ومعا صر باطر زي والفت وسالک وشرر وغيره بوده است . معاصرین او میگفتند که ولي بي سواد بوده حتی چند سال قبل در یک شماره معرف معارف شرح حال ولي طواف تا اندازه نوشته شده وازيك بيت آن بي سوادي وناخواني این شاعر را از روي تحقیقات لغوي ولفظی نشان داده است ولي به سابقه هیجان عشق ومحبت سو زاني که در کانون قلب او شعله میزد و آخرین درجه حرارت او را نشان میداد بسرودن زیبا ترین ابیات وفصيح ترین اشعار موفق شده و درعین حال از شعراي معروف و نامدار زمان خود سبقت نموده است حتي خوش نویسان عهد او براي انتخاب قطعات خطي اشعار اورا انتخاب برده اند .\nیک قطعه خط نهایت مرغوب که مرقوم به یک غزل اوست که مطلعش این است:","chars":2843,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0789/00086.jpg","first_page":1,"last_page":897,"title":"Anīs انيس","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0789/86","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0789/canvas/86","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0789/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0789_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}