{"book":"adl0789","page":796,"text":"( محله پنجم )\n( شماره ٤٣ )\nصفحة ه )\nافتخار سبقت را درین راه ندارد . زیرا\nاد وار برانلی علامه فرانسوی در حقیقت\nاولین مخترع بسیم شمرده شده و دنیا\nاین افتخار سبقت وی را با مال کرده\nاند . همچنان ژو زف هنری در سنه\n١٨٤٢ قرار داد که شراره كوچك\nبرقی را در هوا بفرستد بعد از وی دافین\nهیوژ علامه بزرگی که میکرو فون را\nاختراع نمود پیدا شده و تجاربی در\nبارۀ شراره ها اجرا کرده و توانست\nکه امواجی را که بوسیله میکرو فونش\nایجاد مینماید ثابت نماید كذا مخترع معروف\nامریکا ئي تومس اديسون درين راه يك\nعده تجربیاتی اجرا کرده و در سنه\n١٨٧٥ اختراع یا انکشافی را بنام خود\nثبت کرده و آنرا ( قوه اثیری ) نام\nگذاشت . اما اعمال و تجارب این علما\nبمقامات از طرف یکدسته از علمای دیگر\nمصادف می شد ، چنانچه سرلوا نسوس\nتو میسون خواست که تجارب ادیسون را\nبا همان نظریات معروفه تطبیق نماید و ابداً\nباین راضی نشد که با مکان نقل الکتريسته\nاز جای بجای دیگر بی اینکه هر دو جا را\nسیم با هم وصل کرده باشد اقرار و\nاعتراف نماید بعد از وی كلا رك ماكسويل\nکه پدر اثیر اعتبار داده می شود پیدا\nشده و آنرا باساس علمی جدید چنین\nشرح داد كه يك قسمی از امواجی است\nکه میتوانیم بوجود آن احساس نمائیم مثل\nامواجی که روشنی را نقل میدهد اما يك\nقسم دیگری هم میباشد که نه میتوانیم\nآنرا به بینیم و نمیتوانیم از وجود آن\nاحساس نمائیم . و بدین وسیله اساس\nنظریه امواج تلگراف بسیم را وضع کرد\nجز اینکه تمام این علمای که در اطراف\nتلگراف بیسیم تبادلة افكار ونظريات\nو تجربیاتی نیز اجرا کردند ، توانستند که\nآنرا بد سترس خویش گذاشته و حقیقت\nواقعی آنرا به دنیا پیش کنند . زیرا\nطبیعت قوای را که تا اندازه بکشف آن\nموفق شده بودند درك كرده نتوانستند\nتا اینکه مار کونی که در آن وقت در\nجامعه بولو نی ایتالیا تحصیل میکرد\nظاهر شده و استادش ( ریچی ) در طی\nکنفرانسی های که میداد اهتمام او را به\nنظریات هر تز جلب کرد . مار کونی\nدر بحث و کنجکاوی این نظریات بیشتر\nوقت وفكر خويش را صرف کرده و بتمام\nچیزهای که متعلق باین قوای جدیده بود\nفکر خود را مشغول و در اطراف آن بحث\nوتجسس میکرد .\nوقتیکه مار کو نی بعمر ۲۰ ساله گی\nواصل شد يك محبت و علاقه در امواج\nاثیری گردیده و آنرا بهمان صورتی که\nما كسويل و يا هرتز یاریچی میشناخت\nشناخته بلکه از تمام آنها پیش تر نیز\nرفته ومفكورۀ جدیدی را ابتکار نموده\nکه این امواج را میتوان حسب مشیت\nانسان بدون اینکه بین فرستنده و گیرنده\nسیمهای موجود باشد فرستاد ، و یا در\nراه معطل کرد .\nو وقتیکه در ابحاث خویش باين حد\nواصل شد درسته ١٨٩٦ به لندن مسافرت\nکرده و با سر ولیم پرینس که در آنوقت\nرئیس فنی پوسته بريطانی و از کبار\nمهندسین تلگرافی بود ملاقات کرد\nسرولیم پرینس برغم جوانی که مارکونی\nداشته و هنوزه بیشتر از ۲۲ مر حله از\nمراحل حیات راطی نکرده بود تمام\nو نظریات و بیانات او را شنیده و باین گفته\nوی که تلگراف هوائی ( بیسیم ) مستقبل\nخیلی بزرگتری نسبت به تلگراف سیم\nدار خواهد داشت قانع شد . و مار كوني\nاز طرف این شخص هر نوع تشجيع\nو معاونتی را حاصل کرده در اوایل سال\n۱۸۹۷ بود که مارکونی اشارات تلگرافی .\nبیسم را بمسافه ۹ تا ده میل فرستاده\nو شرکتی برای انحصار این اختراع\nتاسیس کرد .\nدر سنه ١٩٠٦ دي فورست ( استوانه\nفراغ ) را اختراع کرده و این اختراع\nبزرگترین معین تلگراف بیسیم و وسيله\nتعمیم آن گردید چنانچه این اختراع فقط بمثابه\nماشه تفنگ و کلید حرکت و راندن\nلوکوموتیف برای بیسیم گردیده و بدون\nآن تلگراف بیسیم در احاطۀ خیلی محدودی\nباقی میماند و درین باره کفایت میکند\nکه بگوئیم که این آله تا اثیرات خیلی\nبطى را بملیون ها دفعه بزرگتر ساخته\nوبوسيله آن ميتوان تك تك ساعت جیبی\nرا مثل ضربۀ چکشی که بر روی سندان\nبخورد ، شنید . وبالآخر باين وسيله\nاختراع را دیو غايتا\" و عملاً خاتمه پذیرفت\nو بوسیلۀ آن سفاین دریائی بحلقه ارتباط","chars":3248,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0789/00796.jpg","first_page":1,"last_page":897,"title":"Anīs انيس","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0789/796","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0789/canvas/796","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0789/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0789_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}