{"book":"adl0789","page":776,"text":"( صفحه ه ) ( شماره ٤٢ ) ( مجلد پنجم )\n\nمی شدیم ، مثلاً اولاً برای قوای حاکمه\nکه مراد ما از طبقه عالیه یعنی مأمورین\nاست مطابق قواعد جاریه عالم صورت\nتأمین احتیاجات ، طریق اداء ، وتهدیه\nذوق فطری ، آنها نظر بمقتضات طبعیت\nو محیط و اقتدار و توانائی روحی و اخلاقی\nجامعه و سیاست قصادی اضافه تر دست کرده\nمیشد البته مرض اضطرار اخلاقی وروحی\nاز جسم جامعه افغانی تا بدره مرتفع شده\nامانت روحی و اخلاقی من ثابت میشد\nچرا گفته اند هر اداره ای که طریق\nنظم و آسایش این طبقه اصلاح شده باشد\nعماره حاکمیت و ترقی يك جامعه ثابت شده است\n(وتابجائیکه خبر داریم حکومت متبوع ما در این\nزمینه مساعیت بکار برده و میبرد) اوروپائیان\nکه این حقیقت و اسرار را کشف کرده\nاند و اصلاح کرده اند ، چنانچه حاکمیت\nبحرو بر وفضای آنها ثابت و بیرق حاکمیت\nآنها در تمام اقطار عالم در اهتزاز است\nهر فرد غربی هر جا خواسته باشد برود\nبیرق دولتش را حامی و مامورین اش را\nخادم و فرعی خود می بیند ، چرا ؟\nو سبیش چیست ؟ چونکه انسان مطیع\nاحتیاجات و مقتضیات خویش است و جز جستن\nمدارج آن دیگر چیزی را طبعاً آرزو ندارد\nآنها این فلسفه را کشف و اصلاح کرده\nو بقانون استخدام آنها را قانع ساخته\nاست ، بآنها چنان روحی بخشیده که در حوزه\nماموریت خویش و در آزادی خود داخل\nحدود قانون خودش را مستقل دیده و\nبالذت خودرا مبذول داشته بکمال فدا کاری\nو ديانت وکفایت خدمباری در سعادت\n\nمملکت کوشیده و يك كمال مقتضات\nبشری را می پیمایند آیا تولید این\nروح در آنها غیر قانون اجتماعی آنها\nدیگر چیست ؟ بعبارت دیگر آیا اسباب\nروح فعالیت و فداکاری اتباع پنجاب\nو سرحد برای سلطنت حکومت انگلیس\nغیر پابندی اصول و وظیفه شناسی مامورین چیزی\nدیگر هست ؟ ابه او هر گز ، از پلان صحیح به\nتصویب کمیسیون فوق تدوین میداشت\nالبته جامعه افغانی میتواند که بفهمد\nقوای فطری او چه ؟ و تا کدام وقت ؟ و\nبچه صول میتواند طریق ارتقاء و سعادت\nاقتصادی راطی کند زیرا پلان در ست\nتعین می کنند : -\nمزایای طبیعی محیط چیست ؟ اقتدار\nو توانایی اخلاق و روحی جامعه محیط\nکدام است ؟ قدرت وعظمت سیاسی\nكافه محیط تا چه پایه است ، تزه بان ترقی\nو تعالی آنها تا چه اندازه قوی و تا چه\nپیمانه وسیع است ؟ محيط و يك جامعه\nپس مانده چگونه ان بله و دوسیه ای ثروت را که\nملل طی کرده اند چگونه زودی پیماید\nگویا در حقیقت پلان تحرك وتحرر علم\nعرفان و دانائی ذهنتی جامعه ما میباشد\nچنانچه عالمای امروزی میگویند تجر به\nو علوم وفنون و عرفان جانها یان کرده\nو ثابت نموده است که سعادت وحقاء تی\nمعنوی و مسعود علم و عرفان برای جامعه\nهمانا اسرار طبیعی وطن را دانستن\nو محت اجتماعی و سیاسی و اقتصادی\nو تاریخی وطن را شناختن بسعی وعمل\nوکوشش خود متکی شدن است مثل\n\nامریکائیان و ژاپونیان . ورنه علم\nو عرفان مغایر این مفهوم مولد انقلابات\nو اضطرار و پریشانی اجتماعی بوده و دیگر\nثمری ندارد مانند حالت او روپائیان\nو شرقیان .\nبعد ازان بدریعه کمیسیون فنی\nبموقعیت طبیعی و اقتصادی خودش مثلیکه\nدر عصر گذشته تشبثات شده و یا تعهدی که\nاعلیحضرت غازی و ناجی فرموده ! ای\nبهود ملت خود اساس گذاشته\nو میفرمایند در اعصار گذشته که مراد ما\nاز تاسیس صنائع و تمدید خطوط آهن\nاست نظر به عقده ترانسپورت بین المللی\nطوریکه به اوائل سنه ١٣٠٧ در جزوی\nاولین مقاله داده بودم که مورد تحسین\nهم واقع شده بود .\nالبته ممانعت افغانان از مقدسات حاضره بكمال\nسرعت بمجاده اتحاد و اتفاق عالم و عمل رهنمون\nشده از مطالع و تمجاوات پر حرص و مال بی\nآسود وبسعی وعمل چنگ زده در انقلاب گذشته\nطرفدار چنان شورش خانمانسوز نمی بودید ملل\nمثا آلمان وقتیکه دارای صنایع گشته تحاه و\nاتفاق و روح ملی در مقام ارجمند و ابز حایز شده اند\nچرا که دانشمند آلمان میگوید شرائن\nحیات و اولتای مسلت و مملکت خطوط\nآهن است با خلاصه بری مملکتی که\nموقعیت مرکزی دارد و هم چنین استفاده\nاش بیشتر شده میرود که گر يك سانتی متر هم\nراه آهن دی باصول فنی دائر بوده به بحر\nنزديك بمعادن بوصل و در قلب مملکت\nاز نقطه نظر حیات اجتماعی واقتصادی","chars":3382,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0789/00776.jpg","first_page":1,"last_page":897,"title":"Anīs انيس","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0789/776","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0789/canvas/776","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0789/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0789_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}