{"book":"adl0789","page":362,"text":"صفحه ۳\n( شماره ۱۹ )\nمجلد پنجم\n\nو در اثر ملاریا از پای در می آیند در نظر بگیریم و اگر آن بدن های صحیح و سالم اشخاصی که مبتلا میشوند که هر يك در تولید ثروت عمومی قیمت دارند مورد توجه قرار دهیم یکحساب عجیبی پیدا خواهد شد .\nملاریا آنقدر مبتلایان را نمیکشد ولی بقدری بدن را ضعیف میکند که آنها را مبتلا بامراض داخلی گونا گون میسازد وقتی شخصی ملاریائی فوت میکند اطرافیانش گمان میکنند که کشنده او مالاریا نیست بلکه سل ، اسهال ، امراض قلب ، کبد ، خون و اعصاب که حقیقتاً اثرات و بقایای مالاریا هستند او را کشته است در صورتی که قاتل اصلی مالاریا بوده مخصوصا در مواقعی که مالاریا کهنه و سخت معالجه سریع و قطعی قرار گرفته است با کمال تاسف باید متذکر شد که مردم خیلی بی اعتنا و با لاقیدی باین دشمن مهیب مینگرند .\nاغلب تصور میکنند که مرض مالاریا خود بخود رفع میشود یا اتفاق می افتد که برای تفریحات بی معنی و احمقانه صد ها تومان خرج میکنند و وقتی احتیاج به رفع چنین دشمن علنی می گردد یا برای جلوگیری آن وسایلی لازم میشود فورا صرفه جوئی را در نظر مجسم می سازد :\nاما راجع بوسایل علمی برای مبارزه با ملاریا که تا به حال علما قادر بکشف آن شده اند کشفیاتی که شده سه طریقه را بمانشان می دهند :\nاول اجتناب از پشه ها\nدوم ـ نابود ساختن پشه ها\nسوم ـ نابود ساختن پرازیتہایکه در اعضای بدن مریض پنهان شده اند .\nعملی کردن این سه طریقه و نجات یافتن کامل از خرابی ها و خسارات این مرض محتاج به تشريك مساعى ملت و دولت واقدامات اساسی است . برای عملی ساختن طریقه اول لازم است که در فصل و موسمی که پشه ها زیاد اند و از غروب تا طلوع آفتاب مشغول نیش زدن هستند درب و پنجره اطاقها را با در بهای فلزی توری ریز به بندند تا ممانعت از ورود پشه شود ثانیا باید حتماً پشه بند استعمال نمود و ثالثاً در موقع خروج از رختخواب قسمت های باز بدن را با ململ نازك مستور داشت تا هدف نیش پشه نگردد تصدیق میکنم که این قسم مواظبت قدری مشکل است ولی با مقایسه با مشکلات و عواقب وخیم مرض چندان اهمیتی ندارد .\nراه دوم انهدام پشه ها مستلزم اقدامات مهم و مخارج هنگفت میباشد و فقط با مساعدت و معاضدت دولت ممکن است عملی شود زیرا بایستی با طلاقهایکه مراکز تولید پشه های هستند خشك نمود یا با نقط روی آب های بطلاق را بوشاند این طریقه در بعضی از قسمتهای اروپا و امریکا معمول و نتایج مطلوبه بدست آمده است نتایج حسنه نیز از عمل آوردن\nماهی های مخصوصی در آبهای باطلاقی که بوسیله آنها تخمهای پشه ها محو میشود بدست آمده است کشت درخت مخصوصی در نقاط باطلاقی این فایده را دارد که هم باطلاق را خشك می کند و هم در عوض پشه های قشنگی تولید میسازد .\nطریقه سوم ـ نابود ساختن پرازیتہایمرض از بدن مریض میباشد که بهترین و اساسی ترین طرق است با اینکه این طریقه هم مستلزم اقدامات زیاد و مخارج هنگفت است ولی مرضا باین وسیله هم از نتایج وخیم مرض خلاص میشوند و هم از مسئولیت وجدانی سرایت بدیگران بری میشوند .\nدر ایام قدیمه وقتی هنوز تشکیلات مهمه دولتی برای مبارزه با امراض مسریه از قبیل وبا طاعون ، آبله ، حصبه وامراض بی شمار دیگر وجود نداشت قربانیهای امراض مذکوره در هر سال بچندین ملیون میرسید ولی حالا در نتیجه کشفیات علم طب و و سائل متحده دول این امراض روز بروز جلو گیری میشوند . همین ترتیب را باید برای مالاریا ایجاد کرد کلیه امراض مالاریائی را ممکن است در زمستان یا بحساب ملی یا بحساب دولت معالجه نموده بدین وسیله اشخاص سالم را از ابتلاء در تابستان نجات داد برای تشریح این نظریه لازم میدانیم برای نمونه موضوع ذیل را داشته تحریر در آورم :\nدولت سوئد و نروژ قانونی وضع کرده که کلیه اشخاصیکه امراض تناسلی","chars":3109,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0789/00362.jpg","first_page":1,"last_page":897,"title":"Anīs انيس","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0789/362","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0789/canvas/362","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0789/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0789_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}