{"book":"adl0710","page":34,"text":"افغانستان چهارم رشدیه\n۳۱\nگسترده می باشد :-\nدریای بلخ :- از نشیب کوه بابا بر آمده اول بطرف\nغرب و بعد ازان بطرف شمال جریان دارد - ازین رود\n۱۸ ہژده نهر کشیده اند - که در آب پاشی اراضی از بس مفید\nاند - از برکت همین انهار بود که بلخ در زمان سلف موسوم به\nما در شهر ها گشت درین قطعهٔ زمین میوه‌های گوناگون در مقدار\nبسیار حاصل می‌گردد - و از باعث اضافگی آب و هوا\nاین علاقه چندان برای صحت مفید نیست - آب بلخ به\nدریای آمون نمی‌رسد - و بعد از گذشتن در شاخ های\nمتعدد تقسیم شده در زمین جذب می‌گردد .-\nدریای آمون :- دریائی آمون در سرحد شمال\nمشرق افغانستان تا مسافت ۳۳۰ میل است ، و سرحد فاصل\nافغانستان و بخارا است از سطح مرتفع پامیر بر آمده بطرف\nشمال غرب جریان دارد - این دریا مشهور ترین دریاهای\nتاریخی آسیا است ، بعد از مسافت 1400 1 میل در غدیر\nآرال میریزد - رقبهٔ اراضی که از برکت این دریا سیراب می‌\nگردد ۳۰۸۶۸۰۴ مربع کلو متر است ، تا مسافت دو صد\nمیل در ملک بخارا جریان دارد - بعد ازان تا مسافت صد\nمیل دیگر سرحد فاصل صوبه سر دریا و ایالت خیوا است - در","chars":938,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0710/00034.jpg","first_page":1,"last_page":169,"title":"Afghānistān : muṭābiq-i prūghrām-i chahārum-i rushdīyah wa dār al-muʻallimīn / bi-taḥrīr-i Muḥammad ʻAlī Khān va taṣvīb-i Fayz̤ Muḥammad Khān افغانستان :افغانستان","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0710/34","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0710/canvas/34","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0710/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0710_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}