{"book":"adl0616","page":982,"text":"صفحهٔ ۱۳ سال چهارم شمارهٔ ۷\n\nاسم دولت سرباز صاحب منصب ژنرال\nفرانسه ٨٦٧٠٠ ١٦٨٠\nروس ٩٤٤٠٠ ١٨٣٠ ١٥\nبلژيك ٢٠٢٠٠ ٤٤٠\nانگليس ٧٣٥٠ ١٦٠\n\n(ایران و روس)\nسیارهٔ ٤ دسمبر :\nحضرات علمای اصفهان در مسجد شاهی اجتماع نموده رعایا را وعظ و وصیت کردند که اسباب ساخته شدهٔ روس بر ما قطعاً حرام است و هر شخصی که اشیای روسی را استعمال کنند از اسلام خارج گفته میشود و حشر آن یکجا با مسلمانان نخواهد شد . عموم تاجران تبریز از بر آمدن عسکر روس ممنون و مسرورند و با آنها جميع تعلقات تجارتی خود شانرا قطع کرده اند . علمای نجف اشرف و کربلای معلا جميع سرداران قبایل ایرانی را بدیعهٔ اعلان نامه های خود شان خبر داده اند که امروز چون ما از اثرهای دولتهای اجنبی آزاد شده ایم میباید که در تکمیل قوای خود بکوشیم تا بعد ازین روطن عزیز ما کدام بی انصافی حمله و توهین نتواند . واقعهٔ فاجعهٔ تبریز و گلوله باری بر گنبد مشهد مقدس هیچ از صفحهٔ قلوب و لوحهٔ وجدان ما محو نخواهد شد . و امروز بر شما فرضست که اطاعت احکام حکومت خود را بکنید و بر خلاف آن هیچ کاری اجرا نکنید .\n\n(عثمانی و حجاج)\nزمیندار ۹ دسمبر :\nصورت مکتوبیست که از طرف مستر حفیظ الله شیدائی مقیم کراچی به خدمت جناب مستر شوکت علی صاحب سکرتری انجمن خدام کعبه رسیده است :\nبعد الالقاب : — از عنایات الهی امسال زمانهٔ حج قریب الاختتام است بعضی حجاج بوطن خود شان نیز مراجعت کرده آمده اند و این خبر بشارت او را نیز آورده اند که با وجود جنگ آزما بودن خود با برطانیا دولت عثمانی در راه مراجعت حجاج هندی هیچ تکلیف و مزاحمت نکرد و جهاز های برطانوی که قریب بندر جده لنگر انداز بودند آنها را حکام ترکی اجازهٔ داخل شدن بندر را برای بردن حاجیان داد و این چنین نکردند که از روی قواعد جنگ جهازها را گرفتار کنند و یا غنیمت گفته بگیرند و علاوه بر آن آنها از مأمورین جهازهای مذکور درخواست کردند که دوباره آمده حجاج باقیمانده را نیز ببرند . حقیقتاً که این طرز عمل حکام عثمانی شایان آن شان و شوکت اسلامی که سلطان المعظم را ثابت است میباشد و عیناً مطابق خواهشی که وایسرای در اعلان ۲ نومبر خود اظهار کرده بود بعمل آمد .\n\n(توپ بی صدای جرمن)\nلندن ٢٥ نومبر :\nمحکمهٔ اخبارات از زبان يك گواه چشم دید صدر مقام جنگ این بیان را شایع ساخته اند که گلوله باری توپخانه هیچ بی نمیشد و در ایامیکه متعلق آنها بیان شده که هیچ واقعهٔ بعمل نیامده به پیستها مردم ضایع شده اند . گواه مذکور در بیان خود در يك\n\n(عثمانی و ژاپان)\nوکیل ۲ دسمبر :\nدر تاریخ سرزمین مطلع الشمس و دولت عثمانی غالباً پیش ازین چنان یکوقتی نیامده خواهد بود که در دل این دولتین در حق یکدیگر کدام خیال معاندانه باشد بلکه بر وقت جنگ روس و ژاپان همدردی عثمانی را با دولت ژاپان خواهیم یافت و در محاربهٔ طرابلس الغرب و بالقان متعلق ژاپان خیال عمومی این بود که ژاپان یگانه معاون و مدد کار عثمانی است . ولی جریده های این جنگ عظیم یورپ استواری تعلقات با همی ایشان دو دولت را نیز رخاوت داده و ژاپان حق رفاقت بر برطانیا را ایفا نموده خواست که با دولت عثمان قطع تعلقات سفارتی بکنند . در چنین وقتی که در تمام حصص دولت عثمانی آتش جنگ مشتعل است عزم قطع تعلقات ژاپان که تا به سال بعمل آمده باشد برای عثمانی در تشویشش خواهد افزود . این چقدر يك سخن عجیب است که آن ملکی که روس در میدان جنگ چنان سخت شکست داده بود حالا با او دوست و مدد کار گردیده با چنان دولتی بمخالفت استاده که با او در هیچ وقتی پرخاش نداشت ولی خدا میداند که هنوز سیاسیات چه تبدیلات دیگر را از پردهٔ مخفی خود بیرون خواهد برآورد .\n\n(وای بم)\nکذا :\nاز نتایج مقدمهٔ سازش و بم دهلی چنان معلوم میشود که مرض و بای بم برای همیشه مستاصل شد . ولی خبرها شیکه در خصوص بم اندازی جدید از کلکته رسیده این خیال را باطل ساخت . کیفیت واقعهٔ مذکوره چنانست که در کوچهٔ يك مدتی سیر تند نت محکمۀ تفتیش جرایم بشکل از راه کلکین هم کشانده شد ۱۰ گرچه دزد مذکور با چند نفر پولیس مذاکره داشت و بخیر نگذشته بودند ولی قدرتی محفوظ ماندند . يك پولیس پنجابی که اردلی دزد بود تعاقب بم انداز را کرد مگر او هنوز چندان دور نشده بود که یکدیگر نوجوان بشکل يك بم دیگر گشانید که ازان اردلی مذکور هلاك گشت و دو نفر سپاهی دیگر هم مجروح گشتند يك بشكل مجروح به شبهه محبوس گردیده اما اضافه بران دیگر اجرا آن تحقیقات هنوز بعمل نیامده از روی تحقیق معلوم شده که شکل این بم که انجا انداخته شده مشابه نیست که در دهلی بر وایسرای انداخته شده بود . ازین معلوم میشود که اگرچه دستهای بم کشان مختلفند ولی آلهٔ محرکهٔ آن از یکماشین مخفی است .\n\nيك","chars":3882,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0616/00982.jpg","first_page":1,"last_page":1787,"title":"Sirāj al-akhbār سراج الاخبار","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0616/982","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0616/canvas/982","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0616/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0616_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}