{"book":"adl0616","page":951,"text":"صحیفه ۲ سال چهارم شماره ۷\n\nو مخارجات پیش آمده است آن جمعیت شادمانی بيك فلاکت ناگهانی نتیجه پذیر کردیده امر نکاح به استعمال سلاح تبدیل یافته است . بسیار وقتها شده که برای مراسم یک عروسی ملك ، مال ، مواتی داماد خیل بفروش رسیده، و بازهم بنابر ناقص ماندن یکی از خواهشات بسیار جزوی عروس خیل آن عروسی معطل مانده است . حال آنکه چون بنظر حقیقت دیده شود هیچ دینی از ادیان نیست که بدرجهٔ دین بالغ حضرت محمد مصطفى صلى الله عليه وآله وسلم در باب امر نکاح و ازدواج آسانیها و تسهیلاتها نشان داده باشد ، و در خصوص ازدواج او امر قطعی صادر فرموده باشد . حضرات خلاق عظیم الشان در قرآن عظیم خود پیروان دین محمدی ( س ) را امر میفرماید :\n\nو انكحوا الايامى منكم و الصالحين من عبادكم و امائكم ان يكونوا فقراء يغنهم الله من فضله والله واسع عليم )\n\nكلمة « ايامى » جمع مقلوب « ايم » است که بمعنی « مجرد » یعنی کسانیکه ازدواج نکرده باشند می آید . خواه زن باشد خواه مرد . و خواه دختر باشد و خواه بیوه همه داخل همین کلمه « ایامی » میباشند . پس تفسیر این آیهٔ کریمه چنین است که : کسانیکه در میان شما بی زوج و بی زوجه باشند و از غلامان و کنیزان شما کسانیکه صالح باشند پیکدیگر شان نکاح بکنید اگر فقیر باشند الله آنها را بفضل و کرم خود توانگر میکند . الله کتابش دهنده و دانا ست . . .\n\nاین است که به این آیهٔ کریمه خداوند بیشريك و بی نظیر ما جل و علا ذات ناحیهٔ محدبه را صریحاً به نكاح و زواج امر قطعی میدهد حتی فقر و فاقه را هم مانع ازدواج نمیداند . نه تنها حر و حره ها را ، بلکه ازدواج گراندن غلامها و کنیز ها را نیز امر میکند . حضرت فخر عالم صلى الله عليه و آله وسلم نیز به بی احادیث شریفه امت اسلامیه را به ازدواج و نکاح اوامر شدیده فرموده اند . در يك حدیث نبوی وارد شده است که : « النکاح سنتی فمن رغب عن سنتی فلیس منی » یعنی نکاح سنت من است ، و هر کس که از سنت من رو گردان شود از من نیست . در دیگر حدیث شریف فرموده اند که : « تزوجوا الودود الولود فانی مکاثر بکم الامم . » یعنی - زاینده های محبت افزا را ازدواج بکنید . زیرا به افزونی شما من بر امتها غلبه میکنم . » باز فرموده است : « من تزوج فقد حرز شطر دینه فلیتق الله فی الشطر الثانی » یعنی - کسیکه تزوج میکند نصف دین خود را از فساد نگهبانی کرده خواهد بود . در نصف دیگر از مخالفت بجناب حق حذر بکند .\n\nحالا به بینید که دین بالغ ما تا چه درجه ما را برین امر جلیل نکاح و زواج امر فرموده است . حال آنکه این امر میسر نمیشود مگر به آسانیها و سهولتهائیکه از طرفین عروس خیل و داماد خیل نشان داده شود . پس ما نمیدانیم که مسلمانان آیا از چه رهگذر در نکاح و ازدواج اینهمه سخت گیریها و اسرافها و مخارجها را پیشه گرفته اند ؟\n\nما ملت افغانیه باید شکر الهی را بجا آریم . و دعای اعلیحضرت بادشاه خیر اندیش خود را ورد زبان سازیم که در خصوص آسانی امور نکاح و زواج قوانین سهولت بخشی وضع فرمودند . و به الصورة بدعتهای ناگوار بسیاری را که در امورات شرعی منا که بوقوع می آید جلو بری فرمودند .\n\nعلى الخصوص این عروسی شهزاده بلند اقبال محتشم عین الدوله صاحب مکرم بك ثمرة ابدى و نتیجه بسیار مفیدی دیگری برای ملت و وطن سربراه نمود . سبحان الله ! يك شهزاده جوان برومند ما که هنوز در عنفوان جوانی میباشد و هزاران هوسات شادمانی و کامرانی در سر دارد، می بینیم که همه آن هوسات را برای خیرات و میرات ملت و وطن فدا میکنند ، يك قبله گاه دل آگاه و پادشاه ار قیخواهی می بینیم که این عرض و استدعای فرزند برومند خود شایان استحسان و در راه اجرای آن پروا و احسان میفرماید .\n\nدر عین زمان حسن نیت سراسر علویت علیا حضرت سراج الخواتین صاحبة معظمة مقدمه نیز انکار شدنی نیست که با وجود والده بودن شان از همه خواهشاتی که هر والده در باب مسرتها ، و شاد مانیهای پردبدبه و طنطنهٔ عروسیٔ فرزند دلبند خود داشته میباشد از ان همه سازها و سامانهای اسراف کارانه با وجود اقتدار پادشاهانه صرفنظر فرمودند ، و مبالغ آن صرفیاترا بصرف شدن خیرات و میرات راضی شدند . بجا است که شکر خدا را بجا آریم و دعای خالی از ریای باد شاه مقدس و خاندان جلیل الشان شانرا ورد زبان نمائیم .\n\nمراسم این عروسی ابدی نمر در یوم چار شنبه ۲۲ ماه ذی الحجة الحرام مطابق ۱۹ عقرب سنة ۱۳۳۲ و ۱۱ نومبر سنة ۱۹۱۴ بوقوع پیوسته که شب پنجشنبه لیلهٔ مسعوده زفاف بوده است . قصر و باغ دلارای « شهر آرا » که در جهت غربی شهر واقعست مرکز عروسی قرار یافته از انجا تا بدروازهٔ حرمسرای شوکت احتوای ارک مبارک که در جهت شرقی شهر است و تقریباً يك کیلومتر مسافه را دار است بر همه آن جادهٔ پهنای باصفای سایه دار دوراسته عساکر ظفر رهبر نظامی شاهانه از صنوف مختلفه پدریشهای منتظم صف بسته وضعیت عسکری ایستاده بودند بوقت ظهر هیئت محتشمهٔ « اوراه » یعنی جمعیتی که برای آوردن عروس میروند — از ارك مبارك حركت ، و بسوی شهر آرا عزیمت نمود این هیئت محتشمه از قرار ذیل ترتیب یافته بود:\n\nاول : - قریب چهل و پنج عرابه های بسیار مکمل و مکلفی بود که عرابه نخستین آن با گلها و زینهای بسیار نظر ربائی آراسته شده ، و مخصوص نشیمن ذات عالیه علیا حضرت سراج الخواتین بود و باقی عرابه ها که جمله خاتون های خاندان جلیل الشان سلطنتی و اعزه و اشراف قومی را حامل بودند آن عرابه نخستین را پیروی میکردند . در بین هر عرابه از عرابه دیگر چهار چهار سوار رساله شاهی — یعنی عسکر سواری دراغون — رفتار داشت .","chars":4581,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0616/00951.jpg","first_page":1,"last_page":1787,"title":"Sirāj al-akhbār سراج الاخبار","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0616/951","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0616/canvas/951","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0616/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0616_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}