{"book":"adl0616","page":878,"text":"صفحه ۹\nبا تمامی فوج عسکر کان نباید در شمار\nبشکند سد سکندر ك كرش ياجوج وار\nگر بسوی شارژ شه ایدی یک فرمان رسید\nهر شب از بعد تراویح خنچه های برغم\nفری و آیاز ها بوده و نوا که هم\nنیست یک نعمت که آنجا بوده باشد متعدم\nاز برای اکل و شرب افغان ترکان عجم\nهمچو مود از هر طرف پر کرد دسترخوان رسید\nاز کرم هر امتی را بی که ارزان ساخته\nخوان دعوت را بهر محفل پریشان ساخته\nصد چو خانم را به هر معموره مهمان ساخته\nجمع عيد و مصلی را چراغان ساخته\nهمچو موران هوا از سوی او انسان رسید\nاز سر پیمان گذشتن نیست شرط نام و ننك\nورنه در یکدم بر آرد شیون قوم فرنك\nهیچ سلطانی جواو نگذشت تايمور لنك\nو ماگر این شهر این شوکت دهد فرمان جنگ\nدر دمی بینی که چون مور و ملخ افغان رسید\nبا همه شهزاده کان و با همه چندین غلام\nبا تمامی شوکت و سامان و افواج نظام\nبا همه شاغاسیان و جمله کی خپل خدام\nکوکیش تابنده باد و دولتش بادا مدام\nتا که عقل کس بدرك آسمان نتوان رسید\nگرچه من افتاده ام دور از جناب آمورش\nغایبا گردیده ام بی سیم و بی زر جا کرش\nاز رحیمی این کهر قربان تاج و افسرش\nطوطی اندر کاشن کابل دعا کوی درش\nاین سخن بر هر کس و بر زمره یاران رسید\nهر قدر من خسته دل اندرتوا چون بقیلم\nبا وجود آن مريد طوطیان کابل\nوز شراب نالۀ شان همچو جام پرعلم\nطالبا از شوق شان چون شیشه اندر قلفلم\nزانکه در گوشم فغان طوطی افغان رسید\nاز چنان اخبار خوش کامد زماه روزه دوش\nرفت از مضمون او از من قرار و صبر و هوش\nنیست همدردی که با من سر کنند یکدم خروش\nخود به خود ديك خيالم آمده این که بجوش\nتا که اخباری چنان در ملک مرزایان رسید\nاز عنایت خدا آن پادشاه ذو الجلال\nکوست سلطان قدم کشور قدیم لازال\nیکهزار و سه صد است و سی و دو تاریخ حال\nکان مخمس دلربایی یافت با این قیل و قال\nهر سخن در خاطرم از لطف او آسان رسید\n\nسال چهارم\nنمره: ٣\n\nغزل افغانی محذف حروف افغانی\nشکر شکر باغ مو خپل باغبان مو خپل دی\nگل مو خپل بهار مو خپل بستان مو خپل دی\nمرو خپله بلبل خپل چمن مو خپل دی\nلاله خپل ارغوان خپل دامان مو خپل دی\nنشاء خپله خمار خپل پیاله مو خپله\nبزم خپل ساقی مو خپل دوران مو خپل دی\nکلی خپل بازار مو خپل وطن مو خپل دی\nزمکه خپل رود مو خپل دهقان مو خپل دی\nشه مو خپل گدا مو خپل قاضی مو خپل دی\nسپه خپل رعیت خپل دیوان مو خپل دی\nغل مو خپل قاتل مو خپل مقتول مو خپل دی\nعسس خپل مفتی مو خپل زندان مو خپل دی\nږدی استه کرد خپل پوشکری و کی\nملک خپل امیر مو خپل سلطان مو خپل دی\nشکر شکر بیگانه به میان کی استه\nمدیر خپل اخبار مو خپل دوران مو خپل دی\nعجب عصر دی (افغان) نظر و که\nتر به خپله قلم خپل بیان مو خپل دی\n( جمعه تونسمه دیجی اختر سنه ١٣٣٢ )\n( س - م )\n\nحوادث خارجيه\n( تاريخ حرب )\nاين جنك عمومى اول جهان آغاز نهاد؟\nمعلوم است که اول شرارۀ حرب از صرب برجهيد و بخرمن اوستريا زده در داد، از انجا بروس، و از روس بجرمن، و از جرمن بفرانس و از فرانس به بلژيك و از بلژيك به انگليس سرايت كرده مانند درخت آتش بازى سر تا بيا شعله ور گرديد اما چه شعله؟ شعله هاى سرخ خون آلود!\nلہذا ميخواهيم كه قارئين سراج الاخبار افغانيه را از وقوعات حربيه سلسله وار آگاه بسازيم. و وقوعات يوميۀ جديده هم است كه از ترجمۀ اخبارهای انگریزی نوشته ميشود. و اين سلسلۀ تاريخيۀ حربيه را از ديگر ذرايعى كه خود بدست آورده ترجمه ميكنيم در نظر قارئين كرام خود در هر شماره عرضه ميداريم تا در اخريك تاريخ حرب مكمل اين جنك بوجود آيد:\nشرارۀ نخستين جهان برجهيد؟\nشررۀ اول اين حرب، يك آدم بود كه نامش ( نابرينوويچ ) و از ملت صرب بود. اين ( غار ينوويچ ) بيك جمعيت پروبا كاند","chars":3023,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0616/00878.jpg","first_page":1,"last_page":1787,"title":"Sirāj al-akhbār سراج الاخبار","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0616/878","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0616/canvas/878","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0616/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0616_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}