{"book":"adl0616","page":80,"text":"صفحهٔ ۹\nنمبر ۶\n\nبوی آشیانه سعادت کاشانه این مرغک خوش ترانه که در میان شاخهای هم چیده میشه زا بوته های (آسمن) بیک صنعت بند سه دنی بسیار عجیبی بنا یافته بود نظر کردم. آن کاشانهٔ محقر کوچک خس و خاشاک اساسی را از یک دایره خانه یک عایله انسانی پیچ چیز کمتر نیافتم چه وجه یکه در راه زندگانی نوعی، و پرورش و تربیت افزون کردند جنسی ازین مشت پر در آن آشیانه مختصر سر بر میزد و هیچ گاه از کشش و کوشش یک پدر شفقت گستر، و یک مادر مهر آور نوع بشر که دور را به زندگانی اولاد های محنت پرور خود را بسر میکنند یا کم نمی آورد !\n\nیک پدر برای نفقه حال و سعادت استقبال اولاد خود هزار گونه جهانک، و هزار رقم مخاطر را بر خود گوارا شمرده پشت اثر دروا کشیده و پنجه شیر نر را به آن می بندد ! در مقابل گلوله های صدمتی توپهای گروپ، و پیکانهای آتشکلهای ما و زیر جگر کوب سینه اش را سپر میسازد، در جوف طبقات زمین در آمده شمع جهانش را زیر پنجه خفه کنندۀ پرفشار ( حمض کاربون ) نام جو سنگ بر میبند ! به تهلکه های عظیمه غلطیدن و افتادن کوهپاره های جسیمه التفات ننموده با قیشه فریاد های دور و دراز را بهوای آهن خاک در زیر نقب های سنگ بر می کند یا در قبر بهر قدم بر کام تنگ نهاده و از منقطع شدن نفس خود اصلا نیندیشیده مشغول تهیۀ شادن هستی ای دریائی میشود ! آیا برای چه؟ برای این است که این مشت پر محقر نیز جهان کورز غریبه، و شوق و بوس عجیبه برای نفقه و پرورش آن پوچه ای چون لخت جگرش بهر سو بال و پر میزند و در حلقه دام میفتد، و سینه اش را آماج صیادان جفا بنیاد، و وجودش را طعمهٔ نچاشان این ستم نهاد قرار داده و هزار گونه خطر و بیداد را بر خود گوارا ساخته از جنگل بگیل، و از مزرعه بمزرعه بال افشان نفقه آوری میگردد ! آیا چرا؟ چونکه آن دو چوچه اصغری بال و پر که پیش از سه روز از تخم چونه مثال بیجانی سر بر کشیده به طعمه و پرورش محتاج است !\n\nبنگر بسوی این دو کله گلهای کوچک حس آشیانه، و این دو منقار کوچک خوش ترانه که چه گونه آهنگی است.\n\nمخالف نفسه قانون سرور و طرب را راست مینماید، دیوانه وار بی اختیار غریبی بال وجه و عشرت میزند، آیا چرا؟ چونکه می بیند که ماده شفقت گستر، رونق آن صغیر جهان پرشور و شر را بنا به محبت اثر گرفته از روی هوا بسوی آشیان در فرود آمده است ! .....\n\n§\n\nسبحان الله ! او از شهپر لاهوتی چرا از آن طایر پروازش دست، و مرغ تیز پرواز از فرو منظره این منظرۀ بی گزین و قرین را به اوج بالا ترین سهای حکمت به پرواز آورد؟ دیدم هر ذره از ذرات کائنات، و در هر جزو فردی از اجزای فردیه موجودات یک تجلی عظمت پیرا عضوی و غیر عضوی یک نور مصباح الانوار بسیار مشعشع پدیدار است!\n\nاین عظمت از کیست، و این نور از چیست؟ ازین استفهام، روح ارواح، و جسم اجسام بیک حرکت بسیار مهیجی، و بیک لرزۀ سریع السیری در آمده از هر جزو فردی که اجزای فردیه اینقدر کائنات بی اختیار را تشکیل داده اند صد صدای بسیار لطیف ( فونوگراف ) است، چون خبر تلگراف و تلفون سرعت انتشار این کلمه بدست احتوا بگوش هوش این منزجر شخص بر میخورد که: ( لا إله الا هو الخلاق العظيم ) ۰\n\nاز بیت و بشت این صورت ذی خلعت، و راحت و عروق این خرقه شهاب حیرت یک نخودی و رضا و لیلی این هیبت میشود. از حال مصحوبان بسکری رود، کائنات را جمله ای از تاثیر شعاع انوار شمسه نگار پرتو بخش می یابد. خود مفرش از تاثیر قوت و سرعت روشنی آن نور از مشرق و مغرب و در از کار باز می افتد، در خصوص تعیین رنگینان نور کائنات چنان مشور و منظره اش نیز مانند قوه نظاره ای که هر میانه برای نقطه ورود این نور قدسیت خبر نمیتواند که جهت تعیین کند. از غرب و شرق منزه، و از فوق و تحت مبرا میباشد، و در بحر حیرت، و مقدار بیخودی غرقاب وحدت آنقدر بر خواجه باشد که هیچ چیزی نمی بیند، و هیچ چیزی نمیشنود، از خود بی خود بخیر می افتد اشعاع جهان سوز عالم افروز جلال و جمال آن نور با کمال تنهائی بهترین هستی بخود تنها باقی بماند جستی وجود همه موجود را چنان بخود ایران","chars":3340,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0616/00080.jpg","first_page":1,"last_page":1787,"title":"Sirāj al-akhbār سراج الاخبار","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0616/80","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0616/canvas/80","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0616/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0616_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}