{"book":"adl0616","page":781,"text":"سال دوم\n٦٩\nشماره ۲۳\n\nو بحرمت پادشاه كان بارگاهت وجود قاضی الحاجات درود محمود حرمت به سبب همین خدمت شهر که بند و بست آن بذریعهٔ نمایندگان\nسلمان مرحمت میان جوان بخت ما را با ادوات خداداد از آفات بشما عنایت و مرحمت شده است — لهذا از کیفیت نقل عريضهٔ\nو بلیات و مکروهات ارضی و سماوی محفوظ و مسلم و از پرتو انوار وکلا و از ثبت فرامین اعليحضرت والا که بیست و چهار قلعه برای\nو تجلیات خدای همایون ما سایه‌اش ظله مردم چشم ما اهالی بیست و چهار محال صادر شده نقل يك قطعه آنرا که همه بيك\nافغانستان را روشن و منور داشت و بد خواهان سیه‌دل سیاه بخت مضمون اید و از نوازش و خامت که وکلا به آن سرافرازی یافته\nسیاه روز کارش را سیاه و روسیاه نام و کور و کر بداری بالنون و از مرحمت و لطف شهریار والا گندوی را به شدن حرمت پادشان\nوالماء اللهم آمین این دعا از من از جملهٔ جهان امین باد روز ساخته لازم اطلاع دیده برای آن عالیجاه مفصل نوشتم و از خدای\nخوشهٔ ۸ جمادی الثانی سنهٔ ۱۳۳۱ میر یوسف در رشتهٔ دار محکمهٔ تعالی برای پادشاه خود عمر دراز میخواهم که سایهٔ مراحموایه شان\nاطلاعات و مدارس حفاظ قرآن شریف . ترقی ما به دولت روز افزون باشد آمین با دستهٔ ۱۳۳۱ برمضان المبارك\nدستخط عبد الاحمد برگه ملکی و خان علانه غزنین و غیره\n\nتحریرا نیست که از طرف جناب میرزا عبد الأحمد خان\nو دعای و جان فزاین و سمت مغربی به اداره رسیده است\nعالیجا عزت همراه اخوی محمود بيك خان مدیر و سر محرر\nسراج الاخبار افغانی را خداوند حافظ و ناصر باد — چون از جریدهٔ\nمبارکهٔ سراج الاخبار افغانیه يك نوعه باخبری عمومی از برای\nملت افغانستان حاصل و فایده شده و بواسطهٔ آن از احوال ملك خویش\nو از احوال جهان از کم و بیش با خبر میشویم شکر این ترقی هائیکه\nبداء الیحضرت والا سراج الملة والدین یوماً فیوماً به روی کار می آید\nواجب و لازم هر فردی از افراد مسلمانان افغانستان است — و چون\nبر همهٔ متفکران و خیر خواهان دولت لازم است که اگر بر بعضی\nاجرا آن مدنیتکارانه و احکامات مصلحانهٔ اعلیحضرت انور والا\nآگاهی داشته باشند یا آگاه شوند شما را نیز اطلاع بدهند تا بواسطهٔ\nجراید اخبار عموم اهل وطن از ان آگاه گشته دعای دوام عمر\nو اقبال شاهانه را ورد زبان سازند . لهذا خواستم که از کیفیت\nدربار ۲۸ شعبان شما را معلومات بدهم . به این يك خود شما\nاین خبر دارید که ذات اعلیحضرت انور والا تعمیر يك شهر جدیدی\nرا در غزنین آرزو فرموده اند چنانکه کیفیت آن از نقل های عرایض\nاهالی و فرامین همایونی که نقل آنرا برای آنجناب مینویسم\nمستیان میشود . بتاریخ ۲۸ شعبان المعظم سنهٔ ۱۳۳۳ همه وکلای\nطوایف تاجيك و غلجایی و هزاره و غیره محالات و مضافات غزنین\nو یا اطراف آن که همه اشراف و اعیان قومهای خودها بودند\nبلا استثنا به نام شرفیاب حضور پرنور اعلیحضرت والا گردیده\nهدیهٔ خود شانرا تقدیم حضور انور نمودند و بحضور انور قبول\nگردیده فرامینی که هر نکتهٔ آن یکجهان قیمت دارد — زیرا\nکه دعای پادشاه اسلام انشاء الله در حق رعایای صادق نشان مقبول است\nو برای همه طوایف عنایت شد و خلعت های فاخره بهمهٔ خانان و ملکان\nمرحمت شد و رخصت شدند و شروع کار شهر مذکور که بشهر\n(غزنین سراج آباد) موسوم شده به سال آینده در اول بهار میشود\nبندو بست آن حال شد — و از خوانین و ملکان را که خلعت داده شد\nقدری دولت را از حضور انور بيك قطعه نشان ذیشان (حرمت)\nسرفراز فرمودند و اعلیحضرت والا مرحمت فرمودند که این نشان\n\nسمت مغربی\n\n( نقل عريضه و کلای رعایای سمت مغربی )\nحضور موفور السرور پادشاه دیانت آگاه اعلیحضرت سراج\nالملة والدین بدر مهربان پادشاه خود مختار دوان خداداد خودها\nرا فدا شویم فدویان خوانین و ملکان که از جانب عموم رعایای علاقهٔ\nغزنین و مقرور زمت و کنوار وارگون و وردك و جاغوری\nو مالستان و بهسود و اجرستان و چرخ و خروار و جمله بالای آب امو کرده\nوکیل شده با خطوط وکالت شرفیاب حضور انور ظل الله شده ایم\nو حال همه حاضر در بار معلی میباشیم اول زبان عجز به دربار خالق بیچون\nاستدعا و در خواست میکنیم که این نعمت عظمی را که مراد از ذات\nابدی شاهانه باشد سال های دراز از زوال نگه دارد زیرا که\nوجود مسعود بموجب آب و حیات میان و جمیع اهالی دولت خدا\nداد میباشد و از روز جلوس میمنت ماوس همایون یوماً فیوماً ترقی\nو بهبودی دیده و مشاهده می شود — ثانی به خانه های مبارك نصوصاً\nاز طرف خودها و عموماً و وکالتاً از جانب اقوام خودها که در ذیل\nاین عز الله نام نویس شده معروض میداریم اینست که قطاع فرمان مرحمت\nترجمان اعلیحضرت والا که اسمی بالیجاهان امیر محمد خان برگه\nملکی حاکم غزنین و میرزا عبد الاحمد خان برگه ملکی محرر دور\nیافته بود که اعلیحضرت والا خیال يك شهر لایق را بغزنین\nدارند زیرا که بند سراج قریب تمام رسیده و غزنین يك مملکت\nوسیع و عریض و پر حاصل و پر آدم است و تجارت درست هم دارد\nبك شهر جدید خدا بخواهد در خیال است که آباد کرده شود تا برای\nدولت و ملت کار آمد باشد اما دو صورت دارد صورت اول اگر\nمردمان تعلقهٔ غزنین و چهار اطراف غزنین کهمان شوند بالشهر\nلایق و کلان تعمیر خواهد شد زیرا که دولت و ملت هر دو معاون\nيك دیگر می شوند اگر مردمان رعیت عدد بیاورند و كمك نکنند\nصورت دوم که در حال چه اونی نظامی و بارك شاهی و جای حکومتی\nو محکمه و دفتر و غیره باشد بنا خواهد شد و ساخته می شود تعمیر شهر\nبه سال خواهد بود تا دیده شود اما این فقره اصلاح و رضای نامهٔ مردمان","chars":4526,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0616/00781.jpg","first_page":1,"last_page":1787,"title":"Sirāj al-akhbār سراج الاخبار","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0616/781","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0616/canvas/781","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0616/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0616_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}