{"book":"adl0616","page":685,"text":"صحیفه ١٤ سال دوم شماره ۱۸\n\nپس ایمسئله بدهى محل انکار نمیگذارد بر اینکه : آنجل در یکوقتی بر سطح زمین نبوده باشد . و باشده است که در اثنای حفریات تپه ها و سوراخ کردن کوهها برای گذار ایدن ریلها به بی استخوانهای انسان و حيوان حتی به ینی شهرها و خانه ها تصادف نموده اند . پس کر ابارا که انکار کنند برانکه در اینجاها در یکوقتی مانند شهرهای ما بلدان، و مانند خود مایان انسان موجود نبوده باشد ! در خصوص اثبات تغیر و تبدل کره ارض از بعضی کتب تراجم احوال مشايخ رحمهم الله اخته را نیز بنده بخاطر دارم : چنانچه روایت میکنند که یکی از مشایخ کبار وقتی در شهر (هرات) با حضرت خضر ( عليه السلام ملاقی گشت . شیخ مذکور از خضر سوال نمود که از غرائب عالم شمه حكانه فرما . خضر گفت آیا ازین غریب تر چه بگویم که من قبل از اعصار بیشماری برین محل گذر کرده بودم، جمیع الحدود را عبارت از يك كول بسیار عظیم و عمیقی دیده بودم که خطه که حالا در انجا قبه جرسوی شهر را مشاهده میکنی عبارت از یک گرداب بسیار مدهش و مخوفی بود. و بعد از چند عصر دیگر چون باز گذرم بر موقع بیفتاد، نه از ان که لاب آبی دیدم و نه از ان گرداب کردتی بلکه همه انموقع را عبارت از یک صحرای خشك و بی علفی یافتم و حالا اینست که شهر بدین جسامت، و اینهمه انهار و بساتین با وسعت را مشافهه می بینم . آب ازین اغرب چه بگویم ؟ والحاصل مانند این مسئله بدهية مذكوره بی چیزها است که محل انکار برای ما نمیگذارد که این وطن ما یعنی سطح زمین بسیار انقلابات جسیم . و تبدلات عظیم گوناگونی ندیده باشد پس اگر بموازنه و تماشای غرائب طبیعت شوق و ذوق داشته باشیم میباید که به تحری و جستجوی اسباب موجبه این تبدلات واقع شتابی ورزیم : سبب هائیکه موجب تبدلات سطح زمین میشود. اسبابی که موجب این تبدلات جسیمه میکردند ، و آلانیکه باعث اینهمه تغیرات مهمه میشود چنانچه گاهی شهر را بحالت برو بر را بهیئت بحر تحويل ميدهد وبعضاً جبال عظيمه را محو ، و بجای آن دیگر را انشاء میکنند. چنان مخوف ، وباقوت، و دهشتناك اتیانیست که در اثنای وقوع و ظهور آن انسانها را تبلرزه ممات میکرد. مانند زلزله های عظیمه و صدمات جسيمة وولفاته . که در مدت بسیار قلیلی تغیرات و تبدلات بی کثیری بعمل میآرد. ولی چون این صدمات و وقوعات مدهشه بصورت دایمی و مستمری اجرای حکم خود را نمیکنند لاجرم از اسباب مهمه و آلات معظمة تبدلات و تغيرات معدود نمیشوند . بلکه آلات و ادوات تبدلات سطح کره ارض که همیشه و دایماً به تخریب و تغير كرة ارض ساعی و مشغول میباشند عبارت از بعضی اسباب كوچك بسيار بي قوت و بی اهمیتی میباشد که از بس بی اهمیتی و بی قوتی انسان انرا در بادی امر استخفاف و استحقار میکنند ولی اگریک دفعه در آثار و امثال آنها یک قدری دقتی رود در انحال انسان در پیش مهارت و چابکدستی آله های خراب کننده آن محیرت میرود . این آلات تخریبیه که اسباب تبدلات کره ارض اند و در ظاهر حال كوچك و بی اهمیت معلوم میشوند عبارتست ( از حرارت ) و (باد) و (آب) که با وجودیکه تاثیرات تخریبیه ایشان خیلی کم حس میشود و مانند صدمات وولقانيه دفعة وقوع نمى يابد ولی مانند سوهان که آه مظلومان را بدان تشبیه داده اند در خصوص تخریب و تبدیل سطح ارض خدمتهای مالا نهایه ، و یا یکدستیهای خیلی ماهرانه اجرا میدارند .\n\nفاجعه های پاریس\n( ما بعد از شماره ( ۱۷ ) سال دوم )\n\nو گمان بود. حالا آنکه ها تربیت بر عاشق خود فوق العاده امنیت و اعتماد دارد. از ارو این سخنان زیاده تر و دلش کار کرتاثیر آمده مجردیکه رو پرسخن خود را به انجام رسانید بك تبسم شیرینی کرده گفت :\n– راستت دوست من ! باید بروی ! تو هر چیز را خوب می اندیشی و خوب اجرا میکنی، بروید او را به انتظار مگذارید.\n– قریباً باز بهم می بینیم عزیزه من ! این را گفته و از جبين معشوقه خود که از حرارت تب درد زه مانند آتش گرم شده بود ببوسید و بعد از آن از اتاق برآمده مادام آنغورا نیز اشارت کرده هر دوی شان از اتاق برامدند ، روبر در خارج اتاق از دایه پرسید که :\n– آیا محقق میدانید که برای حامله يك تهلكه موجود نیست !؟\n– در يتوقت هيچ يك مهلکه نمی دانم . زن تو جوان چون در راستای شکم داری زحمت و اضطراب ندیده امید میکنم که بسیار به سهولت وضع حمل نماید\n– آیاشما از پیسه خوش میشوید ؟\n– بلی در بنیاب با هر کس برا بریم. کیست که از پیسه بد میبرد؟ اما ازین سوال عجیب مقصد جناب موسیو چیست ؟\n– پیش ازین بشما یکصد فرانک داده بودم، آیا هزار فرانک دیگر گاهی میخواهید؟\n– آی ! اینهم چیز است که پرسیدن میخواهد ؟\n– بسیار خوب چون چنین است هرگاه در ظرف چار روز ، اما میدانید در ظرف چار روز این زن نوجوان اگر از خانه شما بیرون بر آمده بتواند شما را هزار فرانك ديكر انعام ميدهم ! ...\n– این مسئله اگرچه یکقدری مشکل مینماید اما چکنم که اینقدر عالیجنابانه انعام برای هرگونه کارهای فوق العاده","chars":4052,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0616/00685.jpg","first_page":1,"last_page":1787,"title":"Sirāj al-akhbār سراج الاخبار","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0616/685","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0616/canvas/685","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0616/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0616_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}