{"book":"adl0616","page":614,"text":"سال دوم شماره ۱۵\n\n۳\nهمه کان را به نشستن و ساعت تیری آزادانه امر و اجازه میفرمایند . بعد ازین امر و اجازه همایونی اهل محفل در هر طرف آزادانه بکردش و نشستن ، و خوردن ، و نوشیدن ، و بازی ، وصحبت مشغول می شوند . و مراسم تکلفات قیام ها و احترامهای رسمی از میان بر می خیزد . حتی اگر ذات اعلیحضرت شاهانه در پیش یکی از اهل محفل نزديك شده به تلطفات و نوازشات شاهانه شان تلطف فرمایند آنشخص را اجازه قیام اصلا نمیباشد . در وقت طعام میزهای بسیار مکمل طعام در مواضع مناسب ترتیب می یابد . و چون زنك طعام نواخته شود همه کان بر خوان نعمت الوان اعلیحضرت بادشاه ذى لطف و احسان خود شان جمع می آیند . بر میز حضور اعلیحضرت همایونی همان ذوات گرامی که به عنوان ( اهل میز حضور ) شرف سرفرازی دارند گرد می آیند . طعام بيك شطارت و مسرت فوق العاده به انجام میرسد بعد از صرف طعام باز تا به آخر شب محفل انس دوام ورزيده ليلهٔ جشن مسعوده ختام می یابد .\nان رقم جشنها و دربارهای که در عصر ترقي‌عصر بادشاه حقايق آگاه ما اعلیحضرت ( سراج الملة والدین ) مد الله ظله في العالمین بوقوع می آید از چنان آثار تمدن آثار شعشعه نثاری شمرده می شود که همه درخشنده‌گیهای ترقیات حاضره را بتمامها حاوی و جامع میباشد . از درگاه خالق عظيم الشان كون ومكان تضرع و نیاز میکنیم که وجود مسعود بهبود قدسیت آمود این بادشاه ترقی خواه با انتباه معظم محبوب القلوب مارا تا سالهای بیشماری بر اریکه پیرای سلطنت سنيه اسلامیه افغانیه بدارد تا بسایهٔ مرحمت پیرایهٔ شاهانهٔ شان ملت ووطن مقدس ما برفيع معارج ترقی ها و آگاهیها و بیداریها عروج نماید آمین .\n\n( قصیده تهنیت )\nشب دوشین نهادم سر ببالین که بالین سنك بهتر بي نكارين\nخیال خوابم اندر سرکه بربود خیال یارم از سر خواب شیرین\nهنوزم با خیالش بود پیوند جدا از خوابم این چشم جهان بین\nکه آمد ناگهان آن شوخ طناز که آمد بی‌خبر آن سرو سیمین\nپیاله بدست از ناز و گفتا که آه ای بی‌خبر برخیز و بنشین\nنمیدانی که فردا جشن شاهیست که گردد شادمان دلهای غمگین\nكدامين جشن جشن مولد شاه که باشد فرحت افزا عشرت آگین\n\nمبارك جشن مولودی که باشد مسرت توامان و عيش تضمين\nشود بازار و کوی آینه بندان بیاید از چراغان شهر تزئین\nچراغ و کاره مهتاب شب جشن زنند آتش بجان ماه و پروین\nچراغان میشود همچشم انجم زمین را آسمان گویم پس از این\nچراغ برقی رخشنده کوئی که خورشید آمد از بالا بیایین\nروان از هر دکان باید گذشتن که دل از کف رباید لعبت چین\nزهای و هوی مردم شهر پرشور که يارب تا جهان این جشن رنگین\nزین از چنك و طنبور بلند از هر دکانی شور شیرین\nبود فونوگرافی هر طرف كوك یا بنگر که گویا گشته ماشین\nگهی از شعر رنگین نغمه پرداز گهی ذکرش بود طه و یٰسین\nبهر سوی گران قولی تواسنج نوا زد نغمهٔ پاریس و بر لین\nچگویم حرف این گویای خاموش که او از هر زبانی شد سخن چین\nچگویم وصف این كنك سخنگوی که باشد بی سخن شایان تحسين\nچگویم بعد از ین زین جشن دلکش که کس یادش نداد از عهد پیشین\nچو اینها گفت گفتم ای شکر لب جواب اینها گفت گفتم ای نگارین\nنباید خفت امشب تا سحر گاه باید گفت زیبا شعر رنگین\nبمدح بادشاه جود گستر بوصف شهر یار عدل آئین\nسر شاهان مدار ملك و دولت شه دوران سراج ملت و دین\nبي ياجوج کفر از بهر اسلام بود رای رزینش سد روئین\nچوخشم او نمايد چين ابرو قد از بیم قهرش لرزه در چین\nدریغ از تیغ او دارد چرا جان بجان دشمن او باد نفرین","chars":2863,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0616/00614.jpg","first_page":1,"last_page":1787,"title":"Sirāj al-akhbār سراج الاخبار","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0616/614","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0616/canvas/614","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0616/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0616_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}