{"book":"adl0616","page":602,"text":"صحیفه ۱۱ سال دوم شماره ١٤\n\nثابته آنرا بمیدان میشهد، فلسفه، اساس وعلت غائى قوت عظيمة مدیر آرا جستجو میکنند که اگر از اینچنین علم بسیار عالی کاه کاهی بعضی مباحث در صحایف سراج الاخبار افغانيه بنظر مطالعه کنندگان محترم تصادف نماید جامعی خواهد داشت ! حالا بر همین قدر يك مجملی از تفصیل فلسفه برای شنواندادن موضوع این علم اكتفا ميورزيم، و در آینده انشاء الله بعضی مقاله های نافع و مفیدی از فلسفه درج خواهیم نمود .\n\nپل درنته\nای رهگذر بجانب این پل نظر خوشت\nگردی گر از حقیقت حالش خبر خوشت\n\nای رهگذر نظارۀ این پل غنیمت است\nاین رهگذر برایت ازین رهگذر خوشت\nرهرو دمی بین و ازین پل گذر مکن\nهر چند گفته اند که از پل گذر خوشت\nزنهار همچو آب روان نگذری از و\nبروی دمی درنگ نمائى اگر خوشت\nایدل برای دیدن این پل ازین وطن\nکر طالع اتفاق نماید سفر خوشست\nمحکم ( پل درنته ) که سدیست آهنین\nبستن برای دیدن این پل کمر خوشت\nچون او ز بحر کاش گذشتی میکردم\nیعنی گذر ز بحر چنین بخطر خوشت\n\n[ILLUSTRATION]\n\nترقی پروریهای اعلیحضرت همایونی\n\n( پل مهابت هیکل معلق درنته که از معظمات آثار پر حسنات عصر سراجیه شمرده میشود طول این پل که از رقم ( س ، س ، ین ) شن برج میباشد (۳۰۹) فوت عرض - مباح آن ( ۱۰ ) فوت است . همه پل از آهن میباشد تفصیلاتش در شماره ۸ سال اول )\n\nکردند بر دو پایهٔ آهن قرار از ابدل ثنای او شود آن یک از هزار\nباری باین قرار کمال پدر خوشت ذکرهای اوست که شام و سحر خوشت\nسر تا بپای اوست ز آهن چکویت یارب که باد طور جهانگیریش نصیب\nسر تا بپای این پل و پا تا بسر خوشت ملکش وسیع بیشتر از بیشتر خوشت\nاین سد آهنین که بنا کرد بر هوا در وصف پل به بحر گهر کردهٔ سخن\nاسکندر زمانه کرو این اثر خوشت این شعر آبدار تو کردن ز بر خوشت\nیعنی سراج ملت و دین آفتاب ملک نظمت چو نثر دلکش جان پرور مدیر\nشاهی که هر چه آید ازو سر بسر خوشت باری بلوح سیم نوشتن بزر خوشت\nبر کرده این بنای معلق بروی بحر ایدل چو زلف یار مطول شد این بیان\nگر خوانش یگانه شه بحر و بر خوشت کوته کنم سخن که سخن مختصر خوشت\nپیوسته تیغ مالک ستانش بکتف نکوست در مدح شهر یار ز طبع روان تو\nهمواره تاج مهر نشانی بر خوشت مستغنيا شنيدن این شعر تر خوشت","chars":1862,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0616/00602.jpg","first_page":1,"last_page":1787,"title":"Sirāj al-akhbār سراج الاخبار","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0616/602","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0616/canvas/602","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0616/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0616_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}