{"book":"adl0616","page":455,"text":"سال دوم\nصفحه ۲\n\nنمره ٦٠\nساخته است ؛ بلی ، قوت است که حق را محافظه میکند ، قوت است که درین زمان حقوق را پامال کرده میگذرد؟ قوت (عسکر) است و عسکر (قوت) است . شرافت سامانت ملت ، محافظات ناموس و حیثیت ملت، نگربانی وطینت ملت، عزت و سعادت ملت به (قوت) موقوف است، قوت (شکر) است، عسکر: پیاده، رساله، توپخانه، سفربر است ! ....\n\n**************************************************\nفهرست مندرجات\nنمایش عسکری ادبیات\nغزل طوب و عنك سینان هر رقم\nتاریخ بنای مسجد علیا ناموران زنان جهان\nحوادث خارجیه علم ثروت ملل\nمقاله مخصوصه فاجه‌های باریس\nابناً حوادث خارجیه اعلان\n**************************************************\n\n—( نمایش هیئت نمای عسکری )—\nعسکر ! چه ذیشان عنوان ! بلی ، عنوان جلیل (عسکر) چنان با عنوان مؤثر هیجان انگیزیست که گرفتن نام آن و شنیدن عنوان آن انسانرا پی چیزهای علوی بسیار مقدسی را بیادی آورده، او رفیقترین حسیات را تحریک میکند . بمجردیکه عسکر گفته شود هماندم يك جسمه هيئت ، و شوکت، در نظر تجسم میکند، و يك هيئت مجتمعه مسلمه در پیشگاه دیده جلوه گر میشود که محافظ شرافت ملت و پادشاه ملت، و هستی و حاکمیت قومیت و مدافع ناموس وطن مقدس از پامال نشدن بدست دشمن دین و دولت همه را معلق بنوك پرچه ها و نیزه ها و تیغهای آنها می بیند . بأس شدید جدید را دران جلوه گرمی یابد . شکل هیئت بیان مرصوص را عیاناً آشکار میسازد . خلاصه ، و جوهر هر ملت عسکر آن است ! ملت جوهرها و زنده ها و خلاصه های خود را به تحلیلات کیمیاویهٔ غیرت و حمیت تطهیر و تقطیر نموده صنف عسکریهٔ خود را بوجود می آورد آن جوهر پادزهر و دافع سم افعیها ، و از درها و عقربهای دشمنان خانه مقدس وطن است که بهمان جوهر و پاد زهر از زهرهای آتشین آن افعیها و اژدرها وطن رهائی می یابد . پادشاه ملت را، پادشاه پادشاهان جهان و جهانیان یعنی ذات اقدس خالق یگانهٔ کون و مکان یکی از مدیران عظیمهٔ ملك و ملت و وطن مقرر میفرماید . و بتائیدات خویش مؤید میسازد . پادشاه هر ملت و هر قوم و مملکت غیر از صفت پادشاهی صفت سرافسری عمومی همه صنوف عسکر دولت خود موصوف میباشد . پادشاه بر رعیت خود حق اولوا الامری و پدری را دارد . حالانکه بر صنف عسکری ، ما فوق این دو حق، حق سرافسری کل را هم دارد که اطاعت پادشاه بر صنف جلیل عسکر به حق فرض عین میباشد . عسکر ! چه هیئت نما عنوان ! بلی ، عنوان مهیب (عسکر) يك زنجیر آهنین سنگین آتشین دهشت انگیزی را در تصور خانهٔ دماغ ملت مصور میسازد که بر دورا دور حدود وطن مقدس آویخته، و آرزوهای خائنانهٔ غدارانهٔ دشمنان بداندیش وطن را زنجیر بند یأس و نا امیدی، و محبوس قلعهٔ بند حرمان و حسرت مندی میسازد.\n\n§\n\nساعت هفت صبح روز سه شنبه گذشت . اگر بوسیلهٔ سرك بزرگ فراخ و پهنای مستقیم که یکسر بسوی (چین نظامیه) محدود شده رفته است یک سیرو سیاحتی اجرا میکردید بيك منظره های بسیار نظر ربای برمیخوردید که همه معانی (عسکر) را با تمام موجودیتی که در بر دارد عیاناً مشاهده میکردید؟ جهت دست چپ سرک وسیع مذکور را تا به جایکه نظر کار میکند بايك خط مستقیم عسکری ، وجهت راست آنرا بايك گروه جماعتهای افراد رعیتی پوشیده میدیدید . پیاده، رساله، طوبچی ، بيك انتظام تمام قدم متوسط رفتا داشتند . درخشنده گی اسلحه شان، خوش زبی البسه شان ، نغمه های لطیف موزیکهٔ شان دلها را قوت، نظرها را لذت، گوشها را مسرت می بخشید . محرر، در يك گوشهٔ عرابهٔ فیتن لته خود خزیده، و در بالا پوش زنده خود پیچیده، آهسته آهسته این سیلاب خروشان بر هیئت برابر عظمت را تعقیب میکند، و مشاهدات خود را یگان یگان بدرجه که دیده توانسته است تصویری مینماید اما احساسات قلبیهٔ خود را تصویر کرده نمیتواند، زیرا احساساتش از بالیده گی بسیار ، ويك جوش و خروش بیشماری که حاصل کرده غیر قابل تصویر است ! ... سرك با روندگان آن به (چین نظامیه) واصل شد . چین نظامیه تقریباً بمسافهٔ دوسه کیلومتر بجهت شمال شرق شهر واقع شده است . این چین در اول به (چین خوجه رواش) معروف بود . ذات اعلحضرت پادشاه مقدس معظم ما ، و سرافسر اعظم اکرم ما این میدان صاف و هموار بسیار واسع و پهنا را برای (مانوره) یعنی تعلیمها و قواعدها و پریتهای بزرگی عسکری، و علی الخصوص تعلیم طوب، و نشان اندازی آماج، و تجربه های فیوز ، و بارود کار دید و دیگر آلات ناریه تخصیص فرموده نام آرا (چین نظامیه) نهادند . و از چند سال باینطرف در هفته يك روز بهمه حال تشریف سعادت ردیف همایونی در قصر عالی که درین میدان شرافت نشان بنیان یافته بوقوع می آید، و در امورات معظمات عسکری میپردازد که از نتیجهٔ این نشستات و اشتغالات همایونی ترقیات بس عظیمی در انتظامات عسکری بروی کار آمد، و مانند (دیپو) يك اثر گرانبهای حرب به تجربه های عدیده و تشویقات عسکر پرورانهٔ شاهانه از طرف خود طویجیان افغانستان بوجود آمد، و مانند بارود بیدود و غیره آلات ناریه ایجاد گردید .","chars":4097,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0616/00455.jpg","first_page":1,"last_page":1787,"title":"Sirāj al-akhbār سراج الاخبار","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0616/455","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0616/canvas/455","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0616/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0616_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}