{"book":"adl0616","page":447,"text":"صحیفه ۱۰\nسال دوم\nشماره ۵\n\nنمیتوانیم. در باب فواید و مضرات ، و ضرورات ریل همین قدر چیزی که بفکر ناقصانه ما رسیده بود نوشته بودیم، و بسبب رفع غلط فهمی بهمینقدر تردید مجبور کردیدیم . ما باز بانك بلند میگوئیم که تا بوقتی که دولت مستظله علیه افغانستان بر دوام باشد، و اقوام دلاور دیندار افغان از روی زمین محو و نابود نشده باشد گذشتن ریل دولت غیر دین از افغانستان محال و غیر جایز است. ولی برای خود افغانستان از طرف خود دولت افغانستان ریل لازم و ضرور است .\n\nالحمد لله والله که در مسلمانان هم آثار بیداری حالا بخوبی پیدا شدند که چنین زنان نیز بظهور میرسند فقط بعدازین چیزی که زیاده تر مسرت افزاست این است که برادران ترك يك فتح عظیمی بر بلغار به همان جمعه گذشته حاصل کردند که در تاریخ دنیا یادگار خواهد ماند - بنی وادان و ترك اهل بالخاریه را که با جمعیت لشکر حمله نموده بودند بمقام ( ایدر یا نویل ) شکست فاحش دادند چنانچه شاهزاده بلغاریه هم در میدان جنگ بقتل رسید — و بسیار ذخار و توپ و تفنگ و سامان حال بدست بهادران ترك افتاد الحمد لله على كل مال فقط این خبر بذریعه تار برقی برای مسلمانان پشاور رسیده هنوز در اخبارات شایع نشده و خبر از قسطنطنیه میباشد و بلکل صحیح و درست است .\nامضا\nس — ا\n\n( عيناً مكتوب )\nاز يشاور\n(جنگ بلقان و مسلمانان يشاور —)\nاليوم يكشنبه سلخ ماه ذی قعده الحرام بیرون در وازهٔ کابل و کشوریه يك جلسه شانداری از طرف مسلمانان بشاور برای جنگ بلقان منعقد گردید منظر عجیب آن قابل سماع هر فرد مسلم میباشد لهذا کیفیت آرا برای شما می نگارم مقصد ازین جلسه صرف حیث\n\n( مقاله مخصوصه )\n( بشریت تا یکجاها رق میکند؟ )\nبشریت که گفته شد مراد از نقطهٔ وحیده ایست که آرا (دماغ) میگوئیم . وگرنه در خون و حرکت و خوراك، و خواب و رفتار، از دیگر حیوانات چه فرق است ؟.\n\nگنبد مقبره حضرت سلطان محمود غزنوی که حسب الامر اعلحضرت سراج الملة والدين روحی و جسمي فداه ساخته شده است.\n\nدنی و جوش اسلامی و همدردی همراه برادران اسلامی و شهدای جنگ و پس مانده گان شان بود مردم پشاور بسیار چراغ دلی چنده دادند و قریب یازده هزار روپیه کلدار نقد در عرصه يك ساعت وصول شد سخنی که در نجا قابل ذکر است جوانمردی بازی است که در جلسه مذکور پسر خود را پیش نموده که این را غلام نموده هر قدر روپیه که وصول شود برای جنگ بلقان و برای مدد مجروحان جنگ فرستاده شود چه عرض کنم : درین وقت حالتی که بر مسلمانان طاری بود یارای بیان آن در قلم نمی بینم فی الجمله آن طفل بباغ یکهزار رویه کلدار فروش رسید بعد از وصول رویه طفل مذبور واپس مادرش سپرده و چون زن مذبوره بسیار غریب است به این سبب برای آن نیز چنده نموده شد و مبلغ سی رویه به او داده شد. لاجرم مجسمهٔ همت آن روپیه را نیز برای مدد مجروحین از طرف خود هدیه نموده\n\nحضرت خلاق عظیم الشان جلت عظمته ماشین دماغ انسانرا به چنان يك تركيب بديع ، و تشکیل غریبی تخلیق فرموده و چنان يك قوتهای خارق العاده را در ان وضع نموده که همه کائنات بدین عظمت را دران گنجانیده، و همه اشیا را با آن به او مسخر ساخته !\nنسبت وجود بشر را اگر با کوه بلند ( همالايا ) بکنیم آیا بشر چقدر كوچك وحقیر بچشم خواهد آمد؟ و چون آن کوه را نسبت به حجم کره زمین که کوههای بلند نسبت به آن همچون آبله ها و بر آمده گیهای روی نارنج نموده میشود، قیاس کنیم، و باز کره زمین را با کرهٔ شمس منیر — که دوازده لك و ده هزار بار حجمش از زمین افزونتر است — قیاس کنیم، و باز شمس را به سیاره های بی منتهایی که به کرورها","chars":2964,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0616/00447.jpg","first_page":1,"last_page":1787,"title":"Sirāj al-akhbār سراج الاخبار","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0616/447","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0616/canvas/447","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0616/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0616_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}