{"book":"adl0616","page":42,"text":"صفحه ٤\nنمبر ۱۳\n\nمقالات صحية وطبية\n(( صحت عايله ))\n\nچنانچه طاعت و عبادت حضرت معبود حقیقی جل و علا بصحت و عافیت وجود و توانایی و تندرستی بدن موقوف و همچنان سعی و کوشش در امر معیشت و زنده گانی نیز صحت و عافیت بدن متوقف و مربوط است که از آنرو علمای اسلام را بر علم الادیان پیشتر ذکر فرموده اند. رفاهیت حال و سعادت اجمال همه کس بصحت و صفا بدن قایم و دایم است . صحت یک نعمت بزرگ و واجب الشکران حضرت ایزد منان است که نه مال و نه دولت و نه جاه و نه حشمت به ان برابری کرده میتواند. سلطان سلیمان قانونی که یکی از سلطانهای بزرگ و با شوکت عثمانیان است در مناقب یک بیتی به ترکی گفته اند نظماً ترجمۀ ان این است :\n(( گرچه چون دولت نباشد هیچ چیز می شکوه ))\n(( لیگ از دولت چه لذت که توئی بیمار زار ))\nصحت و عافیت یک جوهر گران بها نیست که برای هر شخص جدا جدا شرایط محافظه و نگهبانی آن از واجبات است. علی الخصوص برای یک عایله که عبارت از یک زن ، و یک شوهر، و ثمره های حیات آنها یعنی اولاد های آنهاست رعایت واجبات شرایط صحت الزمتر و واجب تر شمرده میشود .\nبا صحت و عافیت بازی کردن ، و دور شرایط صحت آن بی پروائی نمودن یک خطائی بسیار بزرگیست که جزای انرا بیماری میدهد . بی پروائی در شرایط صحت نه تنها در یک وجود خود با اجرای تاثیرات مدهشه مینماید نی بلکه در اولاد و اولاد های اولاد ما نیز تأثیر نامی در نسل خود را اجرا نموده و نسل ذؤریت ما را خراب و ابتر میسازد.\n\nلهذا محافظۀ صحت از مهمترین وظایف انسانیه شمرده میشود . یک عایله یعنی یک خیال دارد که عبارت از هیئت مجموعه یک زوج و یک زوجه و محصولات تمامیه انها است خشت نخستینیت که بنای قصر معیت اجتماعیه بشر یه را تشکیل میدهد . یک شخص تنها برای جمعیت بشریه هیچ خدمتی کرده نمی تواند . افراد عائله ها را بوجود می آرد . عائله ها قوم ها وقت ها را تشکیل میدهد . قوم ها وقت ها جمعیت نوعیه را ثمره می بخشد . بر عائله یک یک دانه تسبیح است که بر رشته اتحاد و همگیریست اجتماعیه بشریه را بوجود می آرد . لهذا در بابه تشکیل عائله و محافظه ، صحت و تربیه اخلاق شان وقت و اندیشه بزرگی لازمست .\n(( خشت اول چون نهد معمار کج ))\n(( تا ثریا میرود دیوار کج ))\nپایه دار شدن صحت و سعادت در میان عائله بحسن معاشرت یعنی بخوبی زنده گانی و الفت کردن زوج و زوجه موقوف و منوط است . حسن معاشرت بحسن معامله یعنی خوب گذران کردن آنها حاصل میشود . خوش گذرانی ، و خوش آمیزشی یک زنجیر مرصع مقدسیست که رابطه عائله به آنست و یک نمونه خوش مثالیست که سرمشق اولاد است . حسن معاشرت ( محبت عائله ) را بوجود می آورد که در میان محبت عائله جوهر مقدس ( حب وطن) جلوه گر میگردد.\nسنجد\n\n(( نصيحت ))\n(( ای همشهریان عزیز ))\n\nاگر همه عمر خود را صرف یک سجده شکران پروردگار عظیم الشان خود نمائیم هنوز ذره ادای شکر او سبحانه و تعالی","chars":2400,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0616/00042.jpg","first_page":1,"last_page":1787,"title":"Sirāj al-akhbār سراج الاخبار","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0616/42","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0616/canvas/42","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0616/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0616_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}