{"book":"adl0616","page":253,"text":"صفحه ۱۲\nنمبر ۱۸\nخیرا زین دیگر بعضی تمشید نے نیز ه ا رد شد و که روز زمین که ابتدای فشر بستن زمین است - بینے\nمین ضلوع و غروب شمس بیرون انداخته شیلا : ایک ( دقت خالیہ ) اعتبار میکند که ذاتا تورات شریعت\nروز قیامت و روزه دنیا است و با انکه نیز از هر چیز خالی بودن آنوقت زمین را اشعار میفرماید\nر اینکه خلق فرمودن روشنی و تاریخی نیز در آنرونه\nقدرا شانی است . این روز ها که فرمود شده بیان شده و خلق شدن آفتاب و مهتاب و دیگر\nهیچگاه روز و شب معروف و معلومیکه ما میدانیم نیست اجرام سماه می در دیگر روز گفته شده نیز تنها مها نین\nقدرتها، وحلمتها می قدسیت که بویت در هر روزنی بلکه مطابق است. زیرا برای موجود بودن روز مطلق بودن\nمزد جرد هر د هر زمانه بد نگرشان آفتاب لازم نمی آید چنانچه در روزهای ابر دانه\nد دیگر الوان ظهور تجھے میکند. تعبیر ہزار نیز بهین عددی با وجود یکه روشنی روز موجود است . ولی آفتاب\nکه بعد از نهصد و نود و نه می آید نیست بلکه تمشیلا فرموده شده پدیدار نیست و هم اگر یک قدر می بغور و تدقیق محاکمه\nو هم چه حاجت ! هرگاه چیزی که بان ( روزه گفته شد و عقلاً معلوم می شود که همچنین باشد. زیرا در ابتدامی\nمیشود عبارت از همین مدت طلوع تا به غروب یا خلقت مکر ہ ارض هنوز یک آتش جوالی بود کہ ہو اے\nطلوع تا به طلوع میبود در سفر تکوین المخلوقات تورات محیطه آن عبارت از یک بخار دو مه غلیط و کیفی بود\nشریف از خلق فرمودن خود آن روز را در یک روز پس در آنحال طبعاً از میان آن کتله عظیمیه بخار پر نمار\nچنان خبر داده می شد ؟ از خلق شدن خود روز آفتاب دیده نمی شد. ولی روشنی روز و تاریکی\nدر یک روز چنان مفہوم میشود که مخلوق مذکور یعنے شب موجود بود. در ما بین این دور تا به دو به دوم\nروز براے مدت خلقت خود طرف زمان ن میشود که که روز جدا کردن آبہا ہے کہاے فریب زیر را از طرف\nدر آنهان از خلق نه مودن طرف پیش از مظروف بالا بواسطه خلق کردن آسمان است زمانه ای\nخبر دادن لازم می آمد . حال آنکه در تورات شریف بیشماری که مرور نموده عبارت از همان دور نیست\nخلق آفتاب و مهتاب دستار گانرا در روز چهارم که اژہ کو موڑے ، آزرا ( مدت خارینه ) تعبیر نموده\nبیان فرموده شده که اینهم مخلوق شدن مظروف است.\nپیش از طرف لازم می آید . لہذا روز عبارت از هماین\nدت طلوع و غروب آفتاب گفته نمیشود.\n\nروز دوم همان دو به دوم ( ژه کولوژیست)\nکه انزافن مذکور ( مدت سیلوری ) گفته است.\nدرین دور بسبب زیاده تر سرد شدن و کلفت شدن\nزمین بخار محیطه آن به آب تحویل یافته بیکباره گی\nبر زمین ریخته است . و چون در این دور جنون حرارت\nزمین به رجه که آب را محافظه کمند بند و آنها نیک بر\nروی زمین میریخت با از بخار تحویل یافته با لا صعود میکرد\nدرین دور بار بار خوانهای عمومی بر قشیر زمین بوقوع\nآمده وزلزله های شدید و پستیها و بلندیها\nرنگارنگی بوجود آورده ، و موجب سردی دستبری\nتشر زمین شده و رفته رفته کم کم تم بر روی زمین\nایستاده شدن گرفته است .\n\nروز سوم همان دوریست که آبها و خشکه ا\nبوجود آمده، حیوانات بحری پیدا شده ، دنباتات\nروییده ، در همین زیاده ترشتبری حاصل کرده\n\nحالا نتیجه بر بیقرار میگیرد که وقت و زمانه که\nبه اصطلاح تو راست شریف روز گفته شده آن\nوقت و زمانه در اصطلاح فق ( زه نوڑے ) بر\nیعنی اعلم طبقات الارض) دور - بافت - گفته\nشده است، و هر روز تو رات شریف با یک\nطبقه از طبقات زمین که سیک دور تعبیر شده مناسب\nاست .\n\nحالا یک قدری در شیش طبقه از مین دشش\nرویز سفر تكوين المخلوقات که تا یکدرجه خور باب\nتطبیقات آن کوشش و رزیدیم محاکمات عقلیه\nفلسفته ، اینز اجرا کرده در باب تاریخ کره زمین\nختم کلام نمائیم .\nعلم طبقا ت الارض روز اول راها اول را طبقه نخستین","chars":3087,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0616/00253.jpg","first_page":1,"last_page":1787,"title":"Sirāj al-akhbār سراج الاخبار","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0616/253","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0616/canvas/253","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0616/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0616_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}