{"book":"adl0616","page":175,"text":"صفحه ۱۶\nنمبر ۱۳\n\nناموران زبان جهان\nما بعد از نمبر دوازده\n\nاما کتاب ( قاموس الاعلام ) این سخن را رد کرده میگوید که : (( در ما بین عصر یک سکندر و آن بود تا بعصر مسیحا علیه چهار صد سال فرقت . لہذا این روایت که سکندر آذر همایون را به بلیناس تزویج کرده صحیح دیده نمیشود )) .\n\nآرام بانو بیگم — دختر ( اکبر جلال الدین ) بادشاه مشهور هند دستان است که از سلالۀ امیر تیمور گورگان میباشد مرقومه در زمان جهانگیر بادشاه در سن چهل سالگی وفات یافته است . در شهر ( اگره ) در ( سکندره ) نام موقع و در جوار قبر پدرش مدفون میباشد . بر قبرش از سنگ مرمر یک تربه بسیار پر صنعتی ساخته شده است . نام والده آرام با نو بیگم ( دولت شاد خانم ) بود . ( شکر النسا بیگم ) نام یک همشیره دیگری نیز داشت .\n\n(( کلمه ای (خانم) و (بیگم) و (بی بی) و (خاتون) اینها کلمه ایست که بر تعظیم زنان استعمال میشود و جملۀ آنها از طایفۀ ترکی ماورالنهر است. (خان) کلمۀ تعظیم است برای مردان. (خانم) و (خاتون) مؤنث است. (بیگ) کلمۀ معظم برابر (آقا). (بیگم) مؤنث آنست. (بی بی) در لهجۀ هند وستان از (بیگم) مخفف شده است. ))\n\nآرام جان — در سنه ( ۹۶۶ هجری ) در هند وستان در گذشته است . از لولیان کشاده رویان بسیار با حسن و جمال و موسیقی شناسان خیلی با کمالی بود . آرام جان دلداده گان ، و آفت زهد زاهدان بود . در عصر خود یگانه شهر آشوبان هند وستان شمرده می شد .\n\nارجيا — از زنان مشهوره یونانست که دختر ( آدر است ) نام بادشاه شهر قدیم ( آرغوس ) و زن ( پولینیک ) نام بها در دلاور یونانی میباشد . محبت مفرطه شدید به شوهر خود مشهور بود . شوهرش در محاربه که به « جنگ هفت رئیسها » معروفست کشته شده بود .\n[ باقی دارد ]\n\nعلم ثروت و ملك\nما بعد از نمبر دوازده\n\nاز مستحصیل های آنها یعنی از کسانیکه آنچیز ها را حاصل کرده و بوجود آورده اند بگرفتن مجبور می شدند همه عمر خود را بجستجو کردن آنها بصرف کردن مجبور می شدند. و از بسیار مشکلاتی که در این خصوص میدیدند از بسیار مایحتاجها ی خود شان در میگذشتند. تجار اشیا را از جا هائیکه آن اشیا در آنجا یا ارزان و بسیار است میگیرند و بجا هائیکه آنچیز ها کم و نایاب است ارسال نمایند. و همیشه برای خریدن اشیا ئیکه برای فروختن ساخته میشود و دایما بفروختن اشیا ئیکه خریداران انرا طلب میکنند حاضر و آماده و مهیا میباشند. مالها ئی را که میگیرند نگه میدارند. و چون دیدند که مردمان بان محتاج اند همان وقت بر مردمانی که به آن شایق و محتاج باشند انرا عرض میکنند. و اموال در اشیای زیادی که مستحصلان یعنی صنعت کاران آن آنها را می سازند بفروش میرسانند که به این سبب این صنعت هم برای مستحصلان یعنی حاصل کنندگان اشیا و هم برای مستهلکان یعنی صرف و خرج کننده گان اشیا واسطه مبادله شده فایده و قیمت حاصل میشود. این است که صنف تجار واسطه مبادلات اموال و امتعه ایست که ارباب صنایع اعمالیه و ارضیه آن را حاصل میکنند. صرافهائیکه و بنکها ئیکه واسطه معاملات نقدیه میباشند نیز از صنف تجار شمرده میشوند. اینست صنعت با اینکه تا به اینجا شمار کردیم عبارت از کارها که به اشیای غیر انسان متعلق میشد.\n\n[ باقی دارد ]\n\nهمه مقاله هائیکه دستخط ندارد از طرف سر محرر تحریر یافته\nمدیر و سر محرر سراج الاخبار افغانیه\nسعی و اهتمام الحاج عبد الخالق پسر طرزی افندی مهتمم چاپخانه دارالسلطنه کابل\nبقلم میرزا محمد جعفر قندهاری\nطبع شد","chars":2857,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0616/00175.jpg","first_page":1,"last_page":1787,"title":"Sirāj al-akhbār سراج الاخبار","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0616/175","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0616/canvas/175","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0616/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0616_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}