{"book":"adl0616","page":1724,"text":"صفحه ۷\n\nگفت انصاف انجنین باشد که من بازی دهم این پنهان را، و او خواهد یارد هیچ هم :\nمار ما باشیم و در دستش امانت از خدا داد ما را حق از و خواهد سند روز جزا\nگفتمش حق با تو باشد ای تجيبه والده ليك كراو باخبر میبود. بودی فایده\nگفت: باید باخبر باشد ز حال بند کان او بگردد او پرسد او تجوید ما جزان\nگفتمی عباره را صدها هزاران کاروبار باشدو کی میرسد تنها به این صدها هزار\nگفت: میدانست چون بار خلافت را گran پس چرا اول قبولش کردچون آب روان\nعدل را عهده بر ار آنوقت شد فاروق ما کو خلافت را بدوش خود نهاده برملا\nتو همیگویی که کارش هست افزون پیشمهار کار را اول نظامی ده سپس شو کاردار\nكار او آيا بجز جنك وغزا ديگر چه بود بهر فتح ملكها لشکر کتا دیگر چه بود\nمردم شهر مدینه گرسنه عربان گذار شهرها كيرو قسمت یاب و در تقسیم آر\nاین ستم را چنان باشندی وزیری و قهر می دو آن زن که سامع را همیکردی زجر\nدر چنین احوال از آواز طفلان شد بلند. كريه ها و ناله ها ( الجوع ) كوبان شد بلند\nشد از این فریادها اعرابیه تالان و زار روسوی آسمان رداشت و گفت ای کردکار\nبا صواعق اوفتد فریاد ایشان صفار بر سر آن آن خطایی که هست او ظلمکار\nای عمر آه پایان را مکن باران کمان صاعقه باشد که وفرقت ویزدی کمان\nاب و جدش را نو از بهر غزا نمودی سوق از پنهانش خبر گیری نشد . مهر تو ذوق\nکر مرادت این بود من آیم و زاری کنم چون کدا یان نان کویان پیش تو خواری کنم\nحاش لله | بدمرا بانی که بدا کرم زتو او بمن تعلیم کی داده که آرم سر فرو\nشد خلیفه زیسخن محجوب و بیتاب و زبون گفت ای مادر بدست است حق زينهم فزون\nباش تا یکدم روم آیم. تو این اطفال را بازی میده تا شوند آرام من آيم هلا !\nاین بگفت وزود برباشد عمر منهم زبي باد سرعت میدوید او پیش و منهم همچو ( في )\n\n(۱) فی ساله را گویند\n\nسال پنجم\nشماره ۲۱\n\nدر میان کوچه های تنگ و تاريك بلد گاه چپ که راست میرفتیم باشد مستند.\nپیش روی ما یکی در وازه تقول وبند. يك كلبد از جیب آورد آن عمر آن هوشند\nباز کرد. او در درآمد او به پیش و من عقب در میان آن ، کدام ، بیت مال خوش سبب\nجستجو نمود عمر در مخزن تاریک و نار شمعی پیدا کر دو بر افروخت، پس شد آشکار\nيك جوال آرد بود و يك سبوی رو غنی گفت بر دوشم بکن بار این جوالده منی\nاین سبورا نیز خود بردار و جابك شويكا ناله زار بتمام نموده بقسرار\nدر ببندید و روان شد. از همان راه نخست راه دور و بانده و دو بار سنگین هم به پشت\nگفتمش ای یار پيغمبر امیر با وقار مہربانی کی بده بارت مرا شودم گذار\nگفت حاشا کر میرم تو مکن با من مدد شد و بال من من باید همه از یک وید\nتو مگر نشنیدی ای عباس زان اعرابیه کوهمی گفت از دل پرسود باشد را کیه\nبار سنگین خلافت را بدوش خود چرا میگرفتی که میدانست برداشتی ورا :\nدر کنار دجله كر كر کی دمايد يك بره میشود مسؤل عمرزان ظلم و بدعت يك سره\nكر بماند يك زنی میکس عمر مسؤل شد. کر قیمی گرسنه ماند عمر مسئول شد\nخانة عبارة را گر کنند باران خراب زیر بار آن بود روش عمر در پیچ و تاب\nقطره خونی اگر ریزد شاحق قاتلان میشود گرداب و میگردد عمر غرقاب آن\nچون خلیفه شد عمر آباد کر مسؤل کیست ؟ چون کند ا يا عمر ؟ دیگر - حن مقبول نیست\nاز محمد آنچه بد مطلوب ، خواهند از عمر حق بدست شان بود. زیرا خلیفه شد عمر\nای عمر بازی خلافت را چسان کردی بدوش چون گرفتی بار سنگین را همیکش همم بکوش\nاین سخنها را همیگفت و قدم میزد عمر تا که واصل شد به پیش خیمه پژمرده فر\nرف کنند از دوش جوال آر در ادر گوشه اش من نهادم نيز روغن را برای توشه اش","chars":2946,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0616/01724.jpg","first_page":1,"last_page":1787,"title":"Sirāj al-akhbār سراج الاخبار","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0616/1724","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0616/canvas/1724","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0616/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0616_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}