{"book":"adl0616","page":1659,"text":"صحیفه ۲\n\nبهیچکار مزن دست خود که گفت ترا\nکه هیچ نیست کنون چون تو هیچکاره دگر\n\nگذشت موسم بیکاری و قرار نشست\nزمان کسب و کمال است و کاروبار دگر\n\nزمان غفلت و تن پروری گذشت گذشت\nکنون زمانه سعی است و روزگار دگر\n\nروز کار چنین شهریار عادل شعار\nزمانه یافت وقار دگر قرار دگر\n\nجهان عدل و سپهر خرد محیط کرم\nکه مال و دولت از و یافت اعتبار دگر\n\nسراج ملت و دین آفتاب دولت و ملك\nکه همچو او نتوان دید شهریار دگر\n\nرفیض اور سراج منیر عمر امیر\nبغیر علم و هنر نیست کار و بار دگر\n\nز مدح خسر و عهدم دگر چه کار نکو\nمن شکسته چه می آیمش بکار دگر\n\nزمن خوشست همین وصف قهرمان زمن\nمرا که بیست بجز شاعری شعار دگر\n\nغزل - رایم و آرم دران حدیث بیان\nمرا که نیست جز این پیشه کار و بار دگر\n\n( غزل )\nندیده ام بجهان چونتو کامدار دگر\nکه دیده از گل روی تو خار خار دگر\n\nبود بخون دلم هر دمت شکار دو دست\nکه دیده است چنین سنگدل نگار دگر\n\nبرد عشق تو دل باختم بداو نخست\nخدا محو کند با توام قمار دگر\n\nبدور چشم تو شد یارم می کشی بجهان\nکنون نمانده در ین دور هوشیار دگر\n\nبیا که سازمت این نیم جان نثار بیا\nبیا که نیست مرا غیر ازین نثار دگر\n\nگرفت کشور حسنت به نیم چشم من\nعباد لشکر خطت بود غبار دگر\n\nبعشق لاله رخان زمانه مستغنی\nندیده است کسی چونتو داغدار دگر\n\nغزل در حب وطن\nیکا در دل من کرده جا هوای وطن\nهمیشه میطلبم از خدا بقای وطن\n\nحدیث اشرف حب الوطن من الایمان\nچو ثابت است چرا نبودم ولای وطن\n\nوطن گل است و منش بلبل و همیگویم\nکه خار غم زند هیچکه بیای وطن\n\nغنیمت است وطن اس غنیمت ای اخوان\nفزون بود زبیان قیمت و بهای وطن\n\nچو هست از وطن آوار کی عذاب شدید\nمباد هیچکسی در جهان جلای وطن\n\nسال پنجم\nشماره ۱۸\n\nپی حفاظت ملك خودای وطنداران\nرا تفاق کنید آهنین بنای وطن\n\nبقدر وسع بکوشید تا خدا نکنند\nقدوم مرده بیگانه آشنای وطن\n\nنه لازم است وطن را گذاشتن یکسی\nاگر شود سرومان همه فدای وطن\n\nمرا ز اهل وطن زخم به که مرهم غیر\nسراب است و قاهر من جفای وطن\n\nبرادران پی دفع کرند به چشمان\nوان یکاد نخوانید از برای وطن\n\nبچشم کود شود هر کسی که جانب ما\nنگاه نیز نماید به ادعای وطن\n\nاگر عدو بکند قصد ملك ما يارب\nاسیر کن خود او را بيك بلای وطن\n\nهر انکسر بسوی این وطن بر افرازد\nدرش جودانه شود زیر اسیای وطن\n\nمدام دوخته بادا بلطف یزدان\nستار سوزن فتح و ظفر قبای وطن\n\nگر اختیار دهندم نمیخرم هر گز\nحریر ملك دگر را به بوریای وطن\n\nهزار خانه که ارزد ز چین و ماچین باد\nنثار کنگره قصر دل کشای وطن\n\nدرین وطن که بود ایمن از فتور و خلل\nسرور بخش دل ماست مقتدای وطن\n\nثنای حق بوجود وی ای مسلمانان\nادا کنید که او هست کدخدای وطن\n\nسراج ملت و دین شهریار اسلام است\nگروه شد است ترقی و اعتلای وطن\n\nرفیض همت این خسرو خجسته خصال\nرواج عز فزون شد در اقتضای وطن\n\nنظام مملکت این وطن گرفت قوام\nبعهد او شده مرفوع نراوای وطن\n\nدواء دولت عمرش نصیب کن یارب\nمزید ساز رو وسعت و فضای وطن\n\nمرا ز هموطنان التماس آمین است\nچو بشنوند ز شه احمده این دعای وطن\n\n( البلاغ)\nدر شماره دهم همین سال پنجم خویش مختصر شرحی در خصوص اخبار حکمت کو فواید نشار (البلاغ) که در کلکته بقلم حقایق رقم جناب (ابو الکلام آزاد) طبع و نشر میشود درج نصایف افتخار نموده بودیم . درین شماره یک قسمی از رساله بسیار سوزناك ادبیه و اجتماعیه شانرا که برای بیداری برادران قومی هست نشین خود تحریر فرموده اند در مجله درجه مینمائیم تا اینکه نمونه از آثار قلمیه و مایع فکریه ادیبانه شانرا در انظار بدایع دوستان عالم علم و کمال جلوه گر گردانیم\n\n◄ افسانه عمر ووصال ►\nهمچنانچه در دنیا موسم بهار و خزان می آید . و هوا همه یه درج","chars":3062,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0616/01659.jpg","first_page":1,"last_page":1787,"title":"Sirāj al-akhbār سراج الاخبار","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0616/1659","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0616/canvas/1659","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0616/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0616_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}